Έντονος σκεπτικισμός καταγράφεται στα υψηλά κλιμάκια του Μαξίμου για το συλλαλητήριο που διοργανώθηκε, χθες, στη Θεσσαλονίκη για το Σκοπιανό και στο οποίο συμμετείχαν τελικώς χιλιάδες πολίτες.
Υπό την βαριά σκιά αυτού, οι επιτελείς του Μαξίμου συνεχίζουν και έχουν το βλέμμα στραμμένο στις διαπραγματεύσεις κορυφής στο Νταβός, αν και πλέον παρακολουθούν μετ’ επιτάσεως τα απόνερα του συλλαλητηρίου… καθότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης το «αγκάλιασε» και ουδείς αποκλείει μακροπρόθεσμα αυτό να του δώσει ώθηση.
Σε κάθε περίπτωση, πάντως, το Μαξίμου δεν αλλάζει τη στρατηγική του και ούτε σκοπεύει να κάνει πίσω, ενώ κυβερνητικά στελέχη στηλιτεύουν και την εκκωφαντική σιωπή του Κινήματος Αλλαγής.
Προβληματισμός στο Μέγαρο Μαξίμου
Την ίδια ώρα, παρά την κίνηση Τσίπρα να κρατήσει τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο έξω από το συλλαλητήριο, υπάρχει προβληματισμός για την ευρεία συμμετοχή αλλά και για τη δυναμική που μπορεί να αποκτήσουν οι κινητοποιήσεις των «Μακεδονομάχων».
Οσο κι αν δυσκολεύουν τον Κυριάκο Μητσοτάκη με τη συμμετοχή γαλάζιων βουλευτών, τα συλλαλητήρια αυτά προκαλούν ανησυχία και στην κυβέρνηση. Ήδη υπάρχει προβληματισμός για το επόμενο που θα γίνει στην Αθήνα στις 4 Φεβρουαρίου.
Την ανησυχία αλλά και τις απορίες στο κυβερνητικό στρατόπεδο εντείνει και η σταθερή λήψη «σημάτων ρήξης» από το Καραμανλικό στρατόπεδο.
Οι διαρροές που θέλουν τον πρώην πρωθυπουργό να παίρνει αποστάσεις από τις συζητήσεις στο Βουκουρέστι για λύση σύνθετης ονομασίας έναντι όλων, δυσκολεύουν τους χειρισμούς Τσίπρα.
Εμπιστοσύνη σε Καμμένο
Όσο για τη στάση των ΑΝΕΛ από το κυβερνητικό στρατόπεδο κανείς δεν δείχνει να ανησυχεί επί της ουσίας. Αντιθέτως, σχολιάζουν – ατύπως- πως ο κυβερνητικός εταίρος απευθύνεται μάλλον σε ένα ειδικό και συντηρητικό ακροατήριο, όπερ και σημαίνει ότι πρέπει να διατηρήσει τα εκλογικά του ποσοστά. Ο πρωθυπουργός, τέλος, σχολίασε ότι ο «Πάνος έχει επίγνωση του προβλήματος». Τον χαρακτήρισε «έντιμο» και «πατριώτη» πολιτικό, υπογραμμίζοντας ότι εμπιστεύεται τον υπουργό εξωτερικών αλλά και ότι έχει δηλώσει ότι επιθυμεί να υπάρξει ευρεία συναίνεση ει δυνατόν όλων των πολιτικών δυνάμεων στο ζήτημα αυτό, εφόσον βρεθεί ικανοποιητική συμφωνία.Υπενθυμίζεται πως χθες στο συλλαλητήριο συμμετείχαν από τους ΑΝΕΛ οι βουλευτές Κωνσταντίνος Κατσίκης, Γιώργος Λαζαρίδης και ο αντιπρόεδρος του κόμματος Παναγιώτης Σγουρίδης. Αντίθετα ο Κώστας Ζουράρις μόλις εμφανίστηκε βρέθηκε αντιμέτωπος με οργισμένους διαδηλωτές, οι οποίοι τον καταδίωξαν, τον χτύπησαν και τον ανάγκασαν να αποχωρήσει.
Το ονοματολογικό και η σχέση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ
Το ονοματολογικό ζήτημα της ΠΓΔΜ δείχνει να απομακρύνει τους ΑΝΕΛ από τον ΣΥΡΙΖΑ, τον οποίο φέρνει πιο κοντά με το Ποτάμι, πιθανότατα τη Δημοκρατική Συμπαράταξη.
Μόνο τυχαίο δεν είναι, ότι ακόμα και εκείνα τα στελέχη της εσωκομματικής αντιπολίτευσης που ασκούσαν κριτική σε κυβερνητικούς χειρισμούς, υπό το πρίσμα των διαπραγματεύσεων για το Μακεδονικό, όχι μόνο προσφέρουν ολόπλευρη στήριξη στον πρωθυπουργό αλλά καλούν την κυβέρνηση να προχωρήσει στην αναζήτηση συμβιβαστικής λύσης, «πυροβολώντας» εκείνους που δηλώνουν αντίθετοι. Ειδικότερα τον κυβερνητικό τους εταίρο τους ΑΝΕΛ, τη σύμπραξη με τους οποίους χαρακτήρισαν στο πολιτικό τους κείμενο «παρά φύσιν» συμμαχία.
Στελέχη του κόμματος που δεν έχουν κρύψει την επιφύλαξή τους για την κυβερνητική σύμπραξη, τόνισαν ότι «δύο σημαντικοί στόχοι της κυβέρνησης, η λύση του «Μακεδονικού» και η έξοδος από τη δανειακή σύμβαση, συμπίπτουν χρονικά και αποκαλύπτουν τα όρια της συμμαχίας μας με τους ΑΝΕΛ.
Συμπράξαμε για να βγάλουμε τη χώρα από τα μνημόνια. Αυτό τελειώνει –τυπικά τουλάχιστον- τον Αύγουστο. Ένα μήνα πριν θα ληφθούν αποφάσεις για την ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ, άρα και για το όνομα. Συνεπώς τα δύο θέματα οριοθετούν τη συνεργασία».
Δύσκολο σημείο για την κυβέρνηση η τελική τοποθέτηση Καμένου. Μπορεί για την ώρα τη δυσκολία αυτή να την «κρύβει» η αμηχανία που επικρατεί στο εσωτερικό της ΝΔ για το «Μακεδονικό», ωστόσο είναι παρούσα.
Η μάχη της συμμετοχής -Οι 90.000 της ΕΛ.ΑΣ. και οι 500.000 των διοργανωτών
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Αστυνομίας, οι συγκεντρωμένοι ανήλθαν περίπου σε 90.000 και ένα μέρος αυτών μεταφέρθηκαν με 284 λεωφορεία. Η ανακοίνωση που εκδόθηκε από την Ελληνική Αστυνομία έχε ως εξής: «Από ώρα 13:00 σήμερα (21-01-2018) πραγματοποιείται εκδήλωση με τη συμμετοχή περίπου ενενήντα χιλιάδων (90.000) πολιτών στο πλακόστρωτο της Νέας Παραλίας Θεσσαλονίκης, με θέμα «Συλλαλητήριο για τη Μακεδονία», η οποία εξελίσσεται φυσιολογικά. Η Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Θεσσαλονίκης, έλαβε από νωρίς το πρωί σήμερα αυξημένα μέτρα ασφαλείας, τροχαίας και τάξης για την ομαλή διεξαγωγή της εκδήλωσης. Η άφιξη του κόσμου έγινε και με 284 λεωφορεία τα οποία φυλάσσονται σε ασφαλείς χώρους».
Λίγο μετά τις 15:30, οι διοργανωτές της συγκέντρωσης ανακοίνωσαν από τα μεγάφωνα ότι οι συμμετέχοντες στο συλλαλητήριο ανήλθαν στους 500.000 και πως συνολικά στη Θεσσαλονίκη έφτασαν συνολικά 1.300 πούλμαν απ’ όλη την Ελλάδα.
ΤΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΤΗΣ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗΣ
Οι διαπραγματεύσεις για την ονοματολογική διαφορά Ελλάδας – ΠΓΔΜ εισέρχονται στην πιο κρίσιμη περίοδό τους, έπειτα από την κατάθεση των προτάσεων του ειδικού απεσταλμένου του γ.γ. του ΟΗΕ Μάθιου Νίμιτς και την de facto ενεργοποίηση των απευθείας πολιτικών διαύλων ανάμεσα σε Αθήνα και Σκόπια. Μετά και τις τελευταίες εξελίξεις, η διαπραγμάτευση μεταφέρεται σε αμιγώς πολιτικό επίπεδο.
Η συνάντηση των δύο πρωθυπουργών την Τετάρτη ή την Πέμπτη στο Νταβός, στο περιθώριο του Παγκοσμίου Οικονομικού Φόρουμ, θεωρείται πλέον ως εξαιρετικά πιθανή. Εφόσον συναντηθούν, είναι δεδομένο ότι στις αρχές Φεβρουαρίου οι συζητήσεις σε πολιτικό επίπεδο θα συνεχιστούν, αυτή τη φορά από τους δύο υπουργούς Εξωτερικών Νίκο Κοτζιά και Νίκολα Ντιμιτρόφ, οι οποίοι θα είναι παρόντες, σε αυτή την περίπτωση και στο ελβετικό θέρετρο. Οπως αναφέρουν καλά πληροφορημένες κυβερνητικές πηγές, οι συζητήσεις σε επίπεδο διαπραγματευτών έχουν εξαντλήσει τη δυναμική τους.
Οσον αφορά τις συνομιλίες, μετά τις επαφές υπό τον ειδικό απεσταλμένο του γ.γ. του ΟΗΕ Μάθιου Νίμιτς λίγα έχουν γίνει γνωστά, πέρα από ορισμένες διαρροές σε ιστοσελίδα της ΠΓΔΜ που δεν επιβεβαιώνονται από καμία πηγή στην Αθήνα. Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές, στις επαφές που είχε ο κ. Τσίπρας την Πέμπτη, αρχικά με τον κ. Κοτζιά και έπειτα με τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών κ. Ιερώνυμο, έγινε σαφές ότι, με βάση τα δεδομένα που υφίστανται αυτή τη στιγμή, η Ελλάδα προσανατολίζεται να προτείνει το όνομα «Δημοκρατία του Βαρδάρη», ενώ η ΠΓΔΜ το «Νέα Μακεδονία». Προφανώς οι δύο συγκεκριμένες προτάσεις πρέπει να καταλήξουν σε έναν συμβιβασμό, ο οποίος θα περιέχει γεωγραφικό προσδιορισμό.
Το Σύνταγμα
Επίσης, φαίνεται ότι οι βόρειοι γείτονες αποδέχονται την απάλειψη κάθε αλυτρωτικής αναφοράς από το σύνταγμα της ΠΓΔΜ. Η καταδίκη του αλυτρωτισμού, κυρίως όμως η συνταγματική αναθεώρηση που θα απαλείψει τα επίμαχα στοιχεία, φαίνεται ότι είναι και το πιο δύσκολο σημείο. Σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις, μια πιθανή εξέλιξη είναι να προσκληθούν οι εκπρόσωποι της ΠΓΔΜ στην επόμενη σύνοδο του ΝΑΤΟ, όπου και θα δεσμευθούν επί τη βάσει αιρεσιμότητας ότι θα απαλείψουν τα αλυτρωτικά στοιχεία σε μεταγενέστερη φάση. Προς το παρόν, πάντως, η διαπραγμάτευση βρίσκεται σε πολύ αρχικό στάδιο, ο δρόμος προβλέπεται μακρύς και με πολλές, όχι πάντα απλές, τεχνικές λεπτομέρειες. Διπλωματικές πηγές τονίζουν ότι η διαδικασία δεν είναι καθόλου δεδομένη, αντιθέτως, ξεκινά μια συζήτηση που έχει αρκετές πιθανότητες να οδηγηθεί και προς τις δύο κατευθύνσεις, την επιτυχία ή την αποτυχία κατάληξης των διαπραγματεύσεων, σε συμβιβασμό ή συμφωνία.
Η κατάσταση φαίνεται να είναι ιδιαίτερα δύσκολη στα Σκόπια, καθώς όλες οι πολιτικές δυνάμεις της χώρας έχουν υποσχεθεί ότι όποια συμφωνία και αν συναφθεί με την Ελλάδα, θα εγκριθεί μέσω δημοψηφίσματος. Πρόκειται για θέση που έχουν επαναλάβει τόσο ο κ. Ζάεφ όσο και ο κ. Ντιμιτρόφ τα τελευταία 24ωρα. Για τα στελέχη της κυβέρνησης Ζάεφ, αλλά και του αντιπολιτευόμενου σε εθνικιστικούς τόνους VMRO, δημιούργησαν αίσθημα ψυχρολουσίας οι δηλώσεις του γ.γ. ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ, ο οποίος από τα Σκόπια επισήμανε ότι «δεν υπάρχει “Σχέδιο Β”», καθώς, επίσης και πως η Συμμαχία λειτουργεί στη βάση της ομοφωνίας των μελών της και όχι με βάση αποφάσεις διεθνών δικαστηρίων.
Ο κ. Στόλτενμπεργκ απαντούσε σε δημοσιογράφο από μέσο της γειτονικής χώρας που ρωτούσε αν η Συμμαχία «παραβιάζει» το διεθνές δίκαιο μη λαμβάνοντας υπόψη τις αποφάσεις του Δικαστηρίου της Χάγης. Πλην, ωστόσο, των δηλώσεων του κ. Στόλτενμπεργκ, στην ΠΓΔΜ βλέπουν ότι και το γενικότερο αμερικανικό ενδιαφέρον στα Βαλκάνια μετατοπίζεται, κάτι που σημαίνει ότι η παρούσα συγκυρία είναι πολύ κρίσιμη. Οι τελευταίες ημέρες και κυρίως οι δημόσιες παρεμβάσεις και πρωτοβουλίες, αρχικά του προέδρου της ΠΓΔΜ Γκιόργκι Ιβάνοφ και έπειτα του διαπραγματευτή της χώρας στον ΟΗΕ Βάσκο Ναουμόφσκι (πρόκειται για δύο πρόσωπα που προέρχονται από το VMRO), ανέδειξαν και τη δυσκολία εμπέδωσης κλίματος συναίνεσης για το ονοματολογικό στα Σκόπια.
Τα εμπόδια
Ο κ. Ιβάνοφ ανέπεμψε νομοσχέδιο για τον ορισμό της αλβανικής ως δεύτερης γλώσσας, ενώ ο κ. Ναουμόφσκι έλαβε προσωπική πρωτοβουλία, δίχως να ρωτήσει την κυβέρνηση στα Σκόπια, να περιγράψει λίγο – πολύ τις προτάσεις Νίμιτς ως ευρισκόμενες μακριά από τις προσδοκίες της ΠΓΔΜ. Η συγκεκριμένη στάση οδηγεί σε de facto υπονόμευση του ρόλου του κ. Ναουμόφσκι, καθώς απομάκρυνσή του είναι πρακτικά αδύνατη, λόγω της ιδιομορφίας ορισμού των πρέσβεων της γειτονικής χώρας μόνο εφόσον υπάρχει απόλυτη συμφωνία ανάμεσα σε πρόεδρο και πρωθυπουργό.
Στην παρούσα συγκυρία, φαίνεται ότι ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο έχει ο Μπουγιάρ Οσμάνι, αναπληρωτής πρωθυπουργός που προέρχεται από το αλβανικό κόμμα το οποίο συνεργάζεται με την κυβέρνηση Ζάεφ. Ο κ. Οσμάνι θεωρείται σημαντικός συνομιλητής και σταθεροποιητικός παράγοντας, γι’ αυτό και έχει αναλάβει το χαρτοφυλάκιο των ευρωπαϊκών θεμάτων, κάτι που πρακτικά σημαίνει ότι από τα χέρια του περνούν όλες οι διεθνείς επαφές. Σύμφωνα με ορισμένες πληροφορίες, σε ανύποπτο χρόνο, ο κ. Οσμάνι διαφώνησε με την υπερβολική εμμονή των Σλαβομακεδόνων συναδέλφων του στη διατήρηση της εθνικότητας. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι στη θέση «δεν διαπραγματευόμαστε καν την εθνικότητα», ο κ. Οσμάνι σχολίασε ότι για να υπάρχει εθνικότητα, πρέπει να υπάρχει κράτος. Προφανώς η στάση του κ. Οσμάνι είναι κρίσιμη, ωστόσο η πλειονότητα των κατοίκων της ΠΓΔΜ είναι Σλαβομακεδόνες, οπότε η δική τους τελική στάση θα κρίνει την τύχη πιθανής συμφωνίας με την Αθήνα. Επί τούτου, ο κ. Ζάεφ γνωρίζει καλά ότι ο τρόπος, ο χρόνος, αλλά και το ερώτημα που θα τεθεί στο δημοψήφισμα που δεν έχει αρνηθεί ούτε η δική του κυβέρνηση, θα αποδειχθούν κρίσιμα όχι μόνο για την έγκριση πιθανής λύσης, αλλά και τη βιωσιμότητά της.
πηγές: iefimerida.gr, kathimerini.gr
