Φασόλια: καλλιέργεια και οι ποικιλίες τους

Στην Ελλάδα καλλιεργούνται κυρίως στις περιοχές Θεσσαλονίκης, Γιαννιτσών, Αχαΐας, Ηλείας Καβάλας, Σερρών, Μεσσηνίας. Φασόλια για παραγωγή σπερμάτων (ξερών φασολιών) καλλιεργούνται στις περιοχές Φλωρίνης, Καστοριάς, Καβάλας, Αιτωλοακαρνανίας, Πρεβέζης.

Είναι φυτό ετήσιο, αν και στην άγρια μορφή του συναντάμε και πολυετείς τύπους.
Το φασόλι κατάγεται από την Αμερική, απ'  όπου μεταφέρθηκε στην Ευρώπη, όπου και διαδόθηκε στις αρχές του 17ου αιώνα Στη χώρα μας διαδόθηκε γύρω στα μέσα του 17ου αιώνα.

Στην Ελλάδα καλλιεργούνται κυρίως στις περιοχές Θεσσαλονίκης, Γιαννιτσών, Αχαΐας, Ηλείας Καβάλας, Σερρών, Μεσσηνίας. Φασόλια για παραγωγή σπερμάτων (ξερών φασολιών) καλλιεργούνται στις περιοχές Φλωρίνης, Καστοριάς, Καβάλας, Αιτωλοακαρνανίας, Πρεβέζης.

Το φασόλι ανήκει στο γένος Phaseolus της οικογένειας Leguminosae. Τα διάφορα καλλιεργούμενα είδη φασολιού, σύμφωνα με τη σπουδαιότητά τους, είναι τα εξής: Phaseolus vulgaris, Phaseolus coccineus, Phaseolus Lunatus και Phaseolus acutifolius var. lutifolius

Το ριζικό σύστημα του φασολιού είναι αρκετά ανεπτυγμένο. Αποτελείται από μια ασθενική, κύρια ρίζα και πολυάριθμες δευτερεύουσες. Οι δευτερεύουσες ρίζες είναι ρωμαλεότερης ανάπτυξης και υποκαθιστούν πλήρως την κύρια ρίζα. Η κύρια ρίζα φθάνει σε βάθος 50-60 cm και ο μεγαλύτερος αριθμός των δευτερευουσών ριζών βρίσκεται σε βάθος 20-30 cm. Τα φύλλα του φασολιού είναι σύνθετα, τρίλοβα ή πεντάλοβα. Τόσο τα φύλλα όσο και οι βλαστοί είναι χνουδωτοί με μεγάλους μίσχους.
Τα άνθη του φασολιού είναι μικρά και φέρονται σε μασχαλείες ταξιανθίες ανά 2-6, στην άκρη ενός ανθικού άξονα που είναι βραχύτερος από το μίσχο του αντίστοιχου φύλλου.
Το χρώμα τους είναι λευκό, υποκίτρινο ή κυανέρυθρο. Η άνθιση γίνεται κατά τις πρωινές μέχρι και τις πρώτες προμεσημβρινές ώρες.
Ο καρπός είναι λοβός, μήκους 8-20 cm και πλάτους 0,6-2,0 cm, με διατομή κυλινδρική ή πλατιά. Το χρώμα είναι από πράσινο διαφόρων αποχρώσεων ως κίτρινο. Έχει 4-9 σπόρους, όμως σπάνια περικλείει περισσότερους από 5 σπόρους. Ο σπόρος ποικίλλει σε μέγεθος, σχήμα και χρωματισμό περιβλήματος και αριθμό ανά λοβό.

Ποικιλίες
Οι ποικιλίες φασολιών ανάλογα με το μήκος του βλαστού χωρίζονται σε:
-νάνες. Οι βλαστοί είναι ποώδεις, όρθιας αναπτύξεως, κυλινδρικού σχήματος και ισχυρώς διακλαδιζόμενοι. Η επιμήκυνση του βλαστού σταματάει με το σχηματισμό της κορυφαίας ταξιανθίας. Το ύψος τους είναι 30-60 cm και είναι αυτοστήρικτα λόγω του σκληρού κεντρικού βλαστού, ενώ έχει πράσινο ελλειπτικό ή στρογγυλής διατομής λοβό, χωρίς ίνες.
-αναρριχώμενες. Ο βλαστός είναι λεπτότερος και σπάνια διακλαδίζεται. Τα μεσογόνια διαστήματα είναι μεγάλα, δεν καταλήγει σε ταξιανθία αλλά συνεχίζει την ανάπτυξή του μέχρι τα 2-3 m. Στα κατώτερα γόνατα του κεντρικού βλαστού, μπορεί να σχηματισθούν μερικοί πλάγιοι βλαστοί.
-ημιαναρριχώμενες. Ο βλαστός είναι μέσου μήκους και σχηματίζουν μερικούς βλαστούς. Επίσης, μπορούμε να πούμε ότι οι αναρριχώμενες ποικιλίες αναπτύσσονται με μικρότερη ταχύτητα ως προς τις νάνες.

Οι ποικιλίες φασολιάς που καλλιεργούνται για τους ξηρούς σπόρους είναι νάνες ή αναρριχώμενες με σπόρους που ποικίλλουν σε μέγεθος και χρώμα
-Φασόλια Φλαζιολέ άσπρα.
Τα φυτά γίνονται χαμηλά 30-40 πόντους. Κάνουν λοβούς πράσινους, πλατιούς και σπυριά εντελώς άσπρα, μακρουλά, πολύ καλής ποιότητος χλωρά ή ξηρά. Η ποικιλία αυτή παρουσιάζει πολλές παραλλαγές, με σπυριά πρασινωπά, μελιτζανιά, σοκολατιά, κόκκινα ή κίτρινα.
-Φασόλια κίτρινα.
Τα φυτά είναι χαμηλά 25 - 30 πόντους πολύ παραγωγικά και πρώιμα. Οι λοβοί γίνονται πλακεροί και κίτρινοι δίχως ίνες (κλωστές), οι σπόροι των δε είναι κιτρινόλευκοι.
-Φασόλια καναρινιά.
Είναι ανάλογα προς τα προηγούμενα, άλλοι λοβοί τους έχουν ανοικτό καναρί χρώμα, είναι ολίγο διαφανείς και γίνονται πάντοτε πρωιμώτεροι. Θεωρείται εκλεκτή ποικιλία. Καλλιεργείται για πολύ πρώιμη και πολύ όψιμη παραγωγή.
-Φασόλια Βελγίου μαύρα.
Τα φυτά γίνονται πολύ χαμηλά και κάνουν λοβούς μακριούς αλλά με ίνες. Τα σπυριά των είναι κοντά, μαύρα, καλής ποιότητας .
-Φασόλια άσπρα βουτυράτα.
Τα φυτά είναι χαμηλά και πολύ παραγωγικά. Κάνουν πλατιούς λοβούς λευκοκίτρινους, δίχως ίνες, και σπυριά πρασινωπά. Είναι ποικιλία πολύ πρώιμη, για χλωρή παραγωγή.
-Φασόλια Αλγερίου μαύρα.
Αυτά κάνουν κιτρινωπούς λοβούς σαρκώδεις, αλλά με ίνες. Τα σπυριά των είναι μαύρα και σχεδόν στρογγυλά. Η ποικιλία αυτή έχει πολλές παραλλαγές, νάνες και αναρριχώμενες.
-Φασόλια Άσπρα στρογγυλά.
Οι λοβοί γίνονται πράσινοι, περγαμηνοειδείς με σπυριά στρογγυλά, άσπρα. Καλλιεργούνται μάλλον για ξηρά παραγωγή, ιδίως στην Αλμωπία (Καρατζόβα) με το όνομα παππούδας.
-Φασόλια κοινά.
Είναι συνήθεις τοπικές παραλλαγές η νόθες, οι όποιες καλλιεργούνται για παραγωγή ξηρών φασολιών.

Από την κατηγορία των αναρριχωμένων, οι κυριότερες ποικιλίες και πλέον συνήθεις στη καλλιέργεια είναι :
-Φασόλια τσαουλιά ή Φραγκοφάσουλα.
Τα φυτά γίνονται υψηλά και αναρριχώνται. Οι λοβοί είναι πρασινωποί, σαρκώδεις πολύ πλατιοί και δίχως ίνες, που τρώγονται ολόκληροι, όταν είναι τρυφεροί. Τα σπυριά είναι λευκά, πλακερά σε σχήμα νεφρού. Υπάρχει και παραλλαγή αυτών με λοβούς στενότερους αλλά επίσης τρυφερούς και σαρκώδεις.
-Φασόλια μακαρόνια.
Τα φυτά αναρριχώνται σε ύψος 1,50-2 μ. και έχουν βλάστηση εξαιρετικώς ζωηρή. Οι λοβοί των είναι σαρκώδεις, μάκρους 20 - 25 πόντους κυλινδρικοί και με βαθειά αυλακιά στη ράχη. Είναι δίχως ίνες και τρώγονται ολόκληροι. Τα σπυριά είναι λευκά και μακρουλά. Πρόκειται περί εκλεκτής και πολύ καλλιεργούμενης ποικιλίας.
-Φασόλια μπαρμπούνια.
Τα φυτά αναρριχώνται πολύ και είναι εκτάκτως παραγωγικά. Οι λοβοί είναι πράσινοι, ολίγο πλακεροί και σαρκώδεις, δίχως ίνες, τρωγόμενοι ολόκληροι. Τα σπυριά είναι λευκά, σχεδόν στρογγυλά. 'Η ποικιλία αυτή είναι μία εκ των καλλίτερων και των ποιό πολύ καλλιεργούμενων. Ονομαστά μπαρμπούνια είναι Ιδίως των Ιωαννίνων.
-Φασόλια χάνδρες.
Ταύτα είναι ανάλογα των προηγουμένων, μικρότερης όμως παραγωγής και οψιμότερα. Οι λοβοί είναι ποιό κοντοί και στρογγυλοί, συνήθως ρόδινοι, τα δε σπυριά παρδαλά με βιολέ, μαύρες η ρόδινες πλατείες γραμμές. Παραλλαγή αυτών είναι τα χελιδονοφάσουλα, τα οποία «ατά το ήμισυ είναι μαύρα και το άλλο ήμισυ άσπρα.
-Φασόλια γίγαντες.
Τα φυτά λαμβάνουν εξαιρετικές διαστάσεις και αναρριχώνται σε ύψος 3-4 μ. Συνήθως διατηρούνται και τον δεύτερο χρόνο, όταν προφυλάσσονται από τις παγωνιές. Οι λοβοί των γίνονται μεγάλοι με φλοιούς σκληρούς και περγαμηνοειδείς μη φαγώσιμοι. Τα σπυριά είναι χονδρά και πλατειά, σαν τα κοινά κουκιά, χρώματος λευκού. Είναι πολύ καλή ποικιλία κατάλληλη για ξηρά παραγωγή.
-Φασόλια γίγαντες βιολέ.
Ταύτα είναι ανάλογα με τα προηγούμενα, με την διαφορά ότι τα σπυριά αποκτούν χρώμα βιολέ με ρόδινες άτακτες γραμμές.
-Φειδοφάσουλα.
Τα φυτά αναρριχώνται σε μεγάλο ύψος και είναι πολύ ζωηρά. Χαρακτηρίζονται κυρίως από τούς εξαιρετικά μακριούς κυλινδρικούς λοβούς, οι όποιοι αποκτούν, συνήθως, 60-80 πόντους μάκρους. Δεν έχουν ίνες, και τρώγονται ολόκληροι, αρκεί να είναι τρυφεροί. Τα σπυριά των είναι μικρά, χρώματος σοκολατί και ελάχιστα, σχετικώς με το μάκρος, βρισκόμενα σε αραιότατα διαστήματα.
-Γυφτοφάσουλα ή αμπελοφάαουλα ή ψιλά φασόλια.
Αυτά αποτελούν χωριστό είδος, Τα φυτά είναι επίσης αναρριχώμενα και κάνουν λοβούς μακριούς, κυλινδρικούς, μάλλον λεπτούς και βαθειά πράσινους. Έχουν ελάχιστες ίνες και τρώγονται ολόκληρα, όταν είναι τρυφερά. Τα σπυριά είναι ωχρόλευκα με, χαρακτηριστική μαύρη κηλίδα (βούλα) στη μέση. Καλλιεργούνται επιτυχώς στις γραμμές των καλαμποκιών ή στα αμπέλια, για χλωρά ή ξηρά κατανάλωση.

Απαιτήσεις
Το φασόλι ευδοκιμεί σε θερμές περιόδους και δεν αντέχει στον παγετό. Οι θερμοκρασίες κάτω από 15 βαθμούς Κελσίου και πάνω από 30 βαθμούς Κελσίου είναι βλαβερές για το φυτό.

Ο συνδυασμός υψηλής θερμοκρασίας και χαμηλής σχετικής υγρασίας αέρα προκαλεί ανθόρροια (πτώση των ανθών), ενώ πολύ υψηλές θερμοκρασίες, ιδιαίτερα σε συνδυασμό με έλλειψη υγρασίας στο έδαφος, μπορεί να προκαλέσουν ατελή γονιμοποίηση με αποτέλεσμα φτωχή ανάπτυξη των σπόρων και παραμορφωμένους λοβούς.
Οι χαμηλές θερμοκρασίες κατά την περίοδο ωρίμανση των λοβών, μπορεί να εμποδίσουν την κανονική ανάπτυξη των σπόρων, με αποτέλεσμα κενούς λοβούς ακατάλληλους για βιομηχανική επεξεργασία.
Μεγάλη σχετική υγρασία και βροχερός καιρός μπορεί να προκαλέσουν ανθόρροια.

Ως προς το έδαφος, τα φασόλια ευδοκιμούν σε όλα τα χώματα εκτός από τα πολύ σφικτά και υγρά υπερβολικά ασβεστούχα. Κυρίως, όμως αρέσκονται και δίδουν καλή παραγωγή σε ποσότητα και ποιότητα στα εδάφη μέσης συστάσεως και σχετικώς δροσερά, αλλά απαραιτήτως στραγγερά και γόνιμα. Ως φυτά ψυχανθή, έχουν την ιδιότητα να χρησιμοποιούν το άζωτο της ατμόσφαιρας και επομένως δεν έχουν ανάγκη από κοπριά, ιδίως όταν διαδέχονται άλλες καλλιέργειες που έχουν λιπανθεί. Παρά ταύτα όμως, στα φτωχά χώματα το κόπρισμα, πρέπει να θεωρείτε αναγκαίο, κυρίως, για την υποβοήθηση και την ενδυνάμωση της βλαστήσεως, στην αρχήν.

Τα φυτά των αναρριχόμενων ποικιλιών υποστυλώνονται συνήθως με καλάμια ή λεπτούς ξύλινους πασσάλους.

Πολλαπλασιασμός και Φύτευση
Το φασόλι πολλαπλασιάζεται με κατευθείαν σπορά στον αγρό.
Η σπορά γίνεται την άνοιξη αφού περάσει ο κίνδυνος παγετού. Για να εξασφαλισθεί πρώτη ύλη για τη βιομηχανία αλλά και προϊόν για την αγορά νωπής κατανάλωσης για μεγάλη χρονική περίοδο, γίνονται διαδοχικές σπορές αρχίζοντας νωρίς την άνοιξη και τελειώνοντας με σπορά 50-60 ημέρες πριν από τον πρώτο παγετό του φθινοπώρου. Για γρήγορο φύτρωμα του σπόρου απαιτείται να έχει προηγηθεί καλή κατεργασία του εδάφους (σε βάθος 15-20 cm) και να υπάρχει επαρκώς υγρασία για γρήγορη ενυδάτωση του σπόρου.
Μετά τη βλάστηση, όταν τα φυτά αποκτήσουν 4 -5 φύλλα και πριν ανθίσουν, πρέπει να δίδεται το πρώτο σκάλισμα, κατά το όποιο γίνεται και ελαφρό παράχωμα. Ύστερα από 2 - 3 εβδομάδες ακολουθεί δεύτερο σκάλισμα και παράχωμα συνήθως, δύο σκαλίσματα είναι αρκετά, άλλως δίνεται και τρίτο, εάν είναι ανάγκη.

Συγκομιδή
Βασικά κριτήρια ωρίμανσης για συγκομιδή του είναι το μέγεθος του λοβού και ο βαθμός ανάπτυξης των σπόρων. Η συγκομιδή γίνεται πριν οι λοβοί φθάσουν τη φυσιολογική ωριμότητα και όταν οι σπόροι έχουν αναπτυχθεί μερικώς. Σε αυτό το στάδιο, οι λοβοί έχουν πάρει χρώμα υποκίτρινο. Η σάρκα του λοβού πρέπει να είναι τραγανή, με λίγες ίνες (κλωστές στα σημεία σύνδεσης των καρποφύλλων) και η επιφάνειά του λεία, χωρίς εμφανείς διογκώσεις από τους αναπτυσσόμενους σπόρους. Η συγκομιδή πρέπει να γίνεται έγκαιρα, γιατί οι λοβοί υπερωριμάζουν γρήγορα, οπότε αρχίζει η σκλήρυνση των ιστών και η υπερβολική αύξηση των σπόρων.
Τα ξηρά φασόλια συγκομίζονται όταν οι λοβοί ωριμάσουν πλήρως και ξεραθούν επαρκώς.

Από τον Σεπτέμβριο και όταν πια ο λοβός της φασολιάς έχει χάσει το πράσινο χρώμα του και έχει αρχίσει να ξεραίνεται, κόβεται ο βλαστός του φυτού από το ύψος που βγαίνει από το χώμα. Εκεί θα αφεθούν οι φασολιές ώστε να ξεραθεί ο καρπός τους και στη συνέχεια να μαζευτεί.

Εχθροί και Ασθένειες
-Φουζαρίωση λαιμού Fusarium solani f.sp phaseoli (φασόλι). Προκαλούν καστανή σήψη του λαιμού και κιτρίνισμα των φύλλων.
-Ανθράκωση Colletotrichum lindemouthianum (φασόλι). Στα νεαρά φυτά (από μολυσμένο σπόρο) εμφανίζονται μελανές πληγές στις κοτυληδόνες και στο βλαστό. Στα μεγαλύτερα φυτά, οι πληγές σχηματίζουν βαθιές κηλίδες 8-10 cm στο βλαστό και στα φύλλα και μικρότερες (μέχρι 1cm) στους λοβούς.
-Mακροφομίνα Macrophosina phaseoli (φασόλι). Εμφανίζεται κυρίως σε υγρά, συνεκτικά εδάφη. Τα φυτάρια από μολυσμένο σπόρο παρουσιάζουν μαύρη, ακανόνιστη πληγή κάτω από τα δύο φύλλα, που γρήγορα προχωρεί προς τα πάνω (μαύρισμα κορυφής) και ξεραίνει το φυτό. Στα ώριμα φυτά, ο βλαστός ξεραίνεται και πάνω του εμφανίζονται μικρά μαύρα σκληρώτια (μέσο μετάδοσης της αρρώστιας στα άλλα φυτά).
-Περονόσπορος Phytophthora phaseoli. Δημιουργεί κίτρινο-καστανές κηλίδες στα φύλλα που στην αντίστοιχη κάτω επιφάνεια έχουν λευκωπό χνούδι.
-Ριζοκτονίαση Rhizoktonia solani. Προσβάλλει τα φυτά στο λαιμό προκαλώντας βαθιά πληγή, αρχικά κόκκινη και μετά μαύρη. Τα νεαρά φυτά καταστρέφονται και τα μεγαλύτερα μένουν καχεκτικά.

-Σκληρωτινίαση Sclerotinia sclerotiorum. Εκδηλώνεται με υγρή σήψη στο λαιμό του φυτού και ξήρανση. Επεκτείνεται στους βλαστούς, φύλλα και λοβούς. Πάνω στα προσβεβλημένα μέρη αναπτύσσεται λευκό μυκήλιο και μέσα σχηματίζονται μικρά, ακανόνιστα, μαύρα σκληρώτια.
-Σκωρίαση Uromyces appendiculatus (φασόλι). Προσβάλλονται κυρίως τα φύλλα (κάτω επιφάνεια) και σπανιότερα οι λοβοί. Αρχικά σχηματίζονται μικρές φλύκταινες λευκοπράσινες, που αργότερα ανοίγουν και βγαίνουν σε σωρούς τα ουρεδοσπόρια σε χρώμα σκουριάς. Τέλος, οι κηλίδες γίνονται σχεδόν μαύρες από τα τελευτοσπόρια, τα φύλλα ξεραίνονται και πέφτουν πρόωρα.
-Ωίδια Erysiphae polygoni, Erysiphae pisi. Προκαλεί στα υπέργεια μέρη του φυτού (κυρίως στα φύλλα) ακανόνιστες καστανοκόκκινες κηλίδες, που καλύπτονται από λευκό μηκήλιο. Σε μεγάλη προσβολή, τα φύλλα παραμορφώνονται και πέφτουν.
-Βακτηριώσεις Xanthomonas phaseoli και Pseudomonas phaseolicola (φασόλι). Στο φασόλι προκαλούν στο φύλλο ελαιώδεις κηλίδες, που περιβάλλονται από χλωρωτική ζώνη και αυξανόμενες μπορεί να καλύψουν όλο το έλασμα. Τελικά ξεραίνονται και παίρνουν καστανό χρώμα.
-Ιώσεις BCMV κοινό μωσαϊκό του φασολιού, BYMV κίτρινο μωσαϊκό του φασολιού PMV κοινό μωσαϊκό μπιζελιού
Τις περισσότερες φορές, τα συμπτώματα των τριών ιώσεων συνυπάρχουν. Το κοινό μωσαϊκό προκαλεί στα φύλλα εναλλασσόμενο χρωματισμό πράσινου και κίτρινου, παραμόρφωση (η περιφέρεια του ελάσματος στραμμένη προς τα κάτω) και νανισμό του φυτού, με αποτέλεσμα μείωση της απόδοσης μέχρι ακαρπίας. Το κίτρινο μωσαϊκό εκδηλώνεται με πολλές κοκκινοκαστανές κηλίδες στα παλιά φύλλα και κίτρινα στίγματα ή αποχρωματισμένες ζώνες στα νέα φύλλα.
Ο ιός του κοινού μωσαϊκού του μπιζελιού προκαλεί ανοιχτό χρωματισμό των νευρώσεων των φύλλων και κίτρινο μωσαϊκό.
-Έντομα εδάφους: ο κρεμμυδοφάγος Gryllotalpa vulgaris, οι αγρότιδες Agrotis spp και οι σιδηροσκώληκες Elateridae. Κατατρώγουν τα υπόγεια μέρη και μερικώς το στέλεχος και τα κατώτερα φύλλα.
-Αφίδες Αphis fabae (μαύρη), Acythosiphum pisum (πράσινη). Σοβαρότερη είναι η προσβολή του αρακά. Απομυζούν τους χυμούς από φύλλα (συρρικνώνονται και συστρέφονται), νεαρούς βλαστούς (γίνονται καχεκτικοί) και λοβούς (όταν δε γίνει έγκαιρη καταπολέμηση και η προσβολή επεκταθεί), εξασθενώντας το φυτό και μειώνοντας την παραγωγή.

Επιπλέον είναι φορείς ιώσεων.
-Βρούχος Acanthoscelides obtectus (σε καλλιέργεια για ξερό φασόλι). Το έντομο ωοτοκεί πάνω στους λοβούς και οι προνύμφες εισχωρούν στους σπόρους. Οι ζημιές συνεχίζονται και στην αποθήκη, γιατί ο βρούχος αυτός έχει 4-7 γενιές το χρόνο.
-Τετράνυχοι Tetranychus spp.(φασόλι). Συνήθως βρίσκονται άφθονοι στην κάτω επιφάνεια των φύλλων, που τα απομυζούν και τα ξεραίνουν. Διακρίνονται από τον ιστό που σχηματίζουν.
-Κάμπιες των λοβών. Οι κάμπιες των λεπιδόπτερων αυτών τρώγουν τους ανώριμους σπόρους μέσα στους λοβούς.

Θρεπτική αξία
Τα φασόλια καταλαμβάνουν σπουδαίο μέρος στην καθημερινή διατροφή του ανθρώπου και αποτελούν ένα είδος, κατ’ εξοχήν θρεπτικό και υγιεινό. Χρησιμοποιούνται ως λαχανικά ή εντελώς ξερά καθώς και σαν όσπρια.

Τα Πράσινα φασολάκια, έχουν λίγες θερμίδες (μόνο 44 Kcal σε ένα ολόκληρο φλιτζάνι) και είναι φορτωμένα με θρεπτικά συστατικά. Ειδικότερα η περιεκτικότητα των χλωρών φασολιών σε νερό είναι 90% και επιπλέον έχουν βιταμίνες Α, Β και C.

Τα πράσινα φασολάκια αποτελούν εξαιρετική πηγή βιταμίνης Κ, βιταμίνης C, διαιτητικών ινών και μαγγανίου, πολύ καλή πηγή φυλλικού οξέος και σιδήρου και καλή πηγή βιταμινών του συμπλέγματος (Β1, Β2, Β3, Β6), βιταμίνης Α και των ανόργανων συστατικών μαγνήσιο, ασβέστιο και φώσφορο. Περιέχουν επίσης, τα καροενοειδή β – καροτένιο, λουτεΐνη και ζεαξανθίνη.
Αποτελούν πλούσια πηγή βιταμίνης Κ, η οποία είναι αναγκαία για να διατηρηθεί η κατάλληλη πυκνότητα των οστών και η πήξη του αίματος. Διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο και στην σωστή ανάπτυξη του εμβρύου. Ελλείψεις της βιταμίνης Κ έχουν συνδεθεί με τη βαριά εμμηνορροϊκή αιμορραγία, γαστρεντερική αιμορραγία, αιματουρία (αίμα στα ούρα), ρινορραγίες, αιμορραγία του οφθαλμού, αναιμία, αιμορραγία ούλων, παρατεταμένο χρόνο πήξης, αιματώματα, αιμορραγία, εύκολοι μώλωπες, πορφύρα, οστεοπενία, οστεοπόρωση, κατάγματα, υπερασβεστιουρία, και ασβεστοποίηση των μαλακών ιστών, ιδιαίτερα στις καρδιακές βαλβίδες.

Για αυτό, ειδικά τα άτομα με αυξημένο κίνδυνο για οστεοπόρωση, όπως οιμετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες και οι ηλικιωμένοι, μπορεί να επωφεληθούν συμπεριλαμβάνοντας τα φασολάκια στη διατροφή τους.

Τα πράσινα φασολάκια όμως, είναι ένα από τα λίγα τρόφιμα που περιέχουν μετρήσιμη ποσότητα οξαλικών αλάτων, φυσικές ουσίες που βρέθηκαν στα φυτά, τα ζώα και τον άνθρωπο. Τα οξαλικά άλατα μπορούν, σπανίως, να προκαλέσουν προβλήματα υγείας. Για το λόγο αυτό, τα άτομα με ήδη υπάρχοντα προβλήματα στα νεφρά ή στη χοληδόχο κύστη, ας αποφεύγουν την κατανάλωση πράσινων φασολιών. Τα Οξαλικά άλατα μπορεί επίσης να παρεμβαίνουν στην απορρόφηση του ασβεστίου από τον οργανισμό. Για το λόγο αυτό, τα άτομα που επιχειρούν να αυξήσουν το ασβέστιο, ας αποφύγουν τα πράσινα φασολάκια ή αν παίρνουν συμπληρώματα ασβεστίου, ας τρώνε πράσινα φασολάκια 2 – 3 ώρες πριν ή μετά τη λήψη των συμπληρωμάτων αυτών.

Τα φασολάκια θα πρέπει να φυλάσσονται σε δροσερό μέρος και να προστατεύονται από τις απώλειες υγρασίας. Πλένοντας τα φασολάκια πριν τα φυλάξετε, ενισχύει την υγρασία τους και βοηθά να παραμείνουν φρέσκα. Θερμοκρασίες κάτω των 4° C μπορεί να τα καταστρέψουν.

Πηγή:gardenmagazine.gr

ΑΥΤΟ για τις ελιές… Το ήξερες;

Καταναλώνοντας 3-4 ελιές τη μέρα ή 3 κουταλιές της σούπας ωμό έξτρα παρθένο ελαιόλαδο προστατεύετε…
τον οργανισμό σας από τον καρκίνο. Μία πολυφαινόλη που περιέχει η ελιά, η υδροξυτυροσόλη, καταστρέφει τα καρκινικά κύτταρα και εμποδίζει τον πολλαπλασιασμό τους.

Σε αυτό το συμπέρασμα καταλήγει μελέτη του ομογενή επιστήμονα Τομ Καραγιάννη, διευθυντή του Τμήματος Μοριακής και Γονιδιακής Έρευνας του Ινστιτούτου Baker της Μελβούρνη. Συγκεκριμένα, ο κ. Καραγιάννης τονίζει ότι για να υπάρξουν οφέλη στην υγεία από την κατανάλωση λαδιού και ελιών θα πρέπει κανείς να καταναλώνει είτε 50 ml ωμού παρθένου ελαιολάδου, είτε 3-4 ελιών την ημέρα ή ακόμη και συνδυασμό αυτών. Οι ελιές δεν απαγορεύονται από καμία καλή δίαιτα. Είναι όμως πλούσιες σε λίπος και δίνουν αρκετή ενέργεια (100 θερμίδες περίπου οι 10 ελιές).

Παράλληλα ο ομογενής επιστήμονας τονίζει ότι η αντικαρκινική επίδραση της υδροξυτυροσόλης in vitro και in vivo είναι δύσκολο να αμφισβητηθεί λόγω του μεγάλου αριθμού των αποδείξεων που υπάρχουν.

Η υδροξυτυροσόλη εκτός από την ελιά υπάρχει και στο κρητικό δίκταμο, στη λεβάντα, στη λουίζα, στα σταφύλια, στα χαρούπια και στην αγριομυρτιά.

Η μελέτη του κ. Καραγιάννη θα βραβευτεί αύριο στο πλαίσιο της 2ης Διεθνούς Ιατρικής Ολυμπιάδας, έδειξε ότι η υδροξυτυροσόλη καταστρέφει τα καρκινικά ερυθρολευχαιμικά κύτταρα Κ562 αλλά όχι τα μονοπυρηνικά κύτταρα του περιφερικού αίματος.

Πηγή>http://biologikaorganikaproionta.com/

Σταμναγκάθι για το συκώτι, την καρδιά, το στομάχι, το δέρμα

 της Αγγελικής Μήλιου, βιολόγου

Το σταμναγκάθι ή κιχωριον το ακανθώδες είναι ουσιαστικά μια άγρια ποικιλία ραδικιού. Η επιστηµονική ονοµασία του σταµναγκαθιού είναι Cichorium spinosum. Πρόκειται όντως για έναν εξάδελφο του ραδικιού που φύεται στη λεκάνη της Μεσογείου, µε την Κρήτη, την Κύπρο, τη Σικελία και τη Μάλτα να είναι ιδιαίτερα πλούσιες σε αυτό.

Αυτοφυές απαντάται στα χιονισμένα δύσβατα μέρη των ορεινών όγκων της Κρήτης αλλά και σε απόκρημνες ακρογιαλιές του νησιού. Το σταμναγκάθι είναι ένα άγριο χόρτο, με οδοντωτά φύλλα, τα οποία περιέχουν μία γλυκόπικρη ουσία, η οποία προσδίδει στο φυτό σημαντικές ιδιότητες.Την ονομασία σταμναγκάθι την απόκτησε από το αγκάθι που το περιβάλλει και από την χρήση που είχε αυτό στο στόμιο της στάμνας με το νερό τα παλαιότερα χρόνια.
Διότι τον παλιό καλό καιρό που οι άνθρωποι καθημερινά πήγαιναν σε φυσικές πηγές ή σε πηγάδια για να εφοδιαστούν με το νερό της ημέρας, η μεταφορά γίνονταν με πήλινες στάμνες. Επειδή πολλών ειδών ζωύφια πήγαιναν να δροσιστούν και αυτά από το νερό της στάμνας, οι άνθρωποι έκοβαν το αγκάθι και το εφάρμοζαν “σαν καπάκι” στο στόμιο της στάμνας απωθώντας με αυτόν τον τρόπο τους παρείσακτους επισκέπτες.

Έτσι έγινε γνωστό στην κοινωνία σαν..
στάμνα-αγκάθι, το αγκάθι της στάμνας δηλαδή. Το σταμναγκάθι είναι γνωστό ως τροφή αλλά και ως βότανο από την αρχαιότητα και ήταν πάντα μια αξιοζήλευτη τροφή την οποία λίγοι είχαν την δυνατότητα να αποκτήσουν. Διότι η συγκομιδή του ήταν και είναι μια πολύ επίπονη κουραστική και πολλές φορές επικίνδυνη διαδικασία.
Καλλιεργείται ευρέως στην Κρήτη, από όπου και έγινε γνωστό, ωστόσο φαίνεται ότι μπορεί να αναπτύσσεται εξίσου ικανοποιητικά σε παραθαλάσσιες ζώνες αλλά και πλαγιές βουνών και οροπεδίων (πάνω από 1000 μέτρα υψόμετρο) και σε άλλες περιοχές της χώρας.

Διατροφική αξία

Τα χαρίσµατα του σταµναγκαθιού δεν είναι µόνο γευστικά. Γνωστό από την αρχαιότητα για τις διουρητικές του ιδιότητες, αναφέρεται από τον Αριστοφάνη, τον Θεόφραστο και τον Διοσκουρίδη. Η µοντέρνα ανάλυση της σύστασής του επιβεβαίωσε τους αρχαίους που το εκτιµούσαν ιδιαίτερα: κατέδειξε ότι το φυτό είναι πλούσιο σε αντιοξειδωτικές πολυφαινόλες, ω-3 λιπαρά οξέα και πρεβιοτικά, ενώ περιέχει βιταµίνες (C και Ε), β-καροτένιο και γλουταθειονίνη καθώς και µέταλλα και ιχνοστοιχεία (σίδηρος, κάλιο, νάτριο, φώσφορος και µαγνήσιο).
Οι πολυφαινόλες έχουν ισχυρή αντιοξειδωτική δράση, μπορούν να βοηθήσουν και σε αποτοξινωτική δίαιτα  ενώ τα Ω-3 λιπαρά οξέα είναι σύμμαχος της καρδιάς και της καλής υγείας του οργανισμού.. Γενικά θεωρείται διουρητικό, χωνευτικό,τονωτικό και χολαγωγό.
Χολαγωγό – υπακτικό. Στα αρχαία χρόνια το χρησιμοποιούσαν για την θεραπεία προβλημάτων της χολής και του ήπατος. Αυτή η δράση του οφείλεται σε μία ουσία, το “κιχώριο» και βοηθά στην αποσυμφόρηση της χοληδόχου κύστεως και του ήπατος.
Αντιοξειδωτικό. Τα β-καροτένια που περιέχει συμβάλλουν στην αντιμετώπιση των ελεύθερων ριζών, γεγονός που βοηθά στην καρδιαγγειακή προστασία του οργανισμού και προάγει την αντιγήρανση των ιστών.

Τονωτικό – χωνευτικό. Είναι τονωτικό του στομάχου και ευνοεί την πέψη. Βοηθά στην απομάκρυνση της χοληστερίνης από το αίμα, ενώ αναφέρεται πως το αφέψημα των φύλλων του δρα κάτα του διαβήτη και της παχυσαρκίας.

Αντιρευματικό. Όλα τα είδη ραδικιών έχουν διουρητικές ιδιότητες. Εξαιτίας αυτής της ιδιότητας βοηθά και στην αντιμετώπιση των ρευματισμών, αλλά και της κατακράτησης υγρών κατά την διάρκεια της έμμηνου ρύσεως.

Αδένες. Δρα ρυθμιστικά στην λειτουργία πολλών αδένων
Δέρμα. Θεραπεύει πολλές δερματικές παθήσεις. Αναφέρεται πως από τα αρχαία χρόνια το χρησιμοποιούσαν για την θεραπεία κρεατοελιών, σπυριών και κάλων.

Το σταμναγκάθι συνοδεύεται πάντα από εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο στην κουζίνα των Κρητικών. Μαγειρεύεται με πολλούς τρόπους. Ωμό ή βραστό με λίγο ελαιόλαδο και λεμόνι.

Πηγή

Βελτιώσεις για τις Ομάδες Παραγωγών οπωροκηπευτικών συζητά το Ευρωκοινοβούλιο

Η χαμηλή συσπείρωση των παραγωγών οπωροκηπευτικών, ιδιαίτερα στις χώρες του νότου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είναι ένα από τα βασικά θέματα της συνάντησης της Επιτροπής Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου του νέου Ευρωκοινοβουλίου, η οποία θα πραγματοποιηθεί την επόμενη Τετάρτη 23 Ιουλίου.

Συγκεκριμένα, μεταξύ άλλων θεμάτων, τα μέλη της Επιτροπής θα προβούν σε ανταλλαγή απόψεων πάνω σε σχετικά πρόσφατη έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με την οποία επιδιώκεται η βελτίωση των διατάξεων σχετικά με τις οργανώσεις παραγωγών, τα επιχειρησιακά ταμεία και τα επιχειρησιακά προγράμματα στον τομέα των οπωροκηπευτικών μετά τη μεταρρύθμιση του 2007.

Οι συστάσεις της Commission

Η εν λόγω έκθεση έχει ήδη υποβληθεί και στο Συμβούλιο των Υπουργών Γεωργίας από τον προηγούμενο Μάρτιο και στις συστάσεις της περιλαμβάνονται τα εξής:

Κατά την περίοδο 2008-2010, σε επίπεδο ΕΕ, υπήρξαν θετικές τάσεις όσον αφορά το ποσοστό οργάνωσης του τομέα των οπωροκηπευτικών (Ο&Κ), το μερίδιο του συνόλου των παραγωγών Ο&Κ που είναι μέλη Ομάδων Παραγωγών (Ο.Π.) και τον αριθμό των ΟΠ που είναι μέλη Ενώσεων Ομάδων Παραγωγών (ΕΟΠ).

Οι ετήσιες εκθέσεις και οι εκθέσεις αξιολόγησης του 2012 παρέχουν επίσης μια πιο αντιφατική εικόνα.

Ένα κρίσιμο ζήτημα είναι ο επίμονα χαμηλός βαθμός οργάνωσης ή η έλλειψη οργάνωσης σε ορισμένα κράτη μέλη. Αυτό απαιτεί προσεκτική ανάλυση για τον προσδιορισμό, κατά περίπτωση, πρόσθετων μέτρων για να ενθαρρυνθεί όχι μόνο μια περαιτέρω αύξηση του βαθμού οργάνωσης των παραγωγών σε ολόκληρη την ΕΕ αλλά και για τη μείωση της ανισορροπίας ως προς τον βαθμό οργάνωσης των παραγωγών Ο&Κ εντός της ΕΕ.

Χαμηλός βαθμός ή έλλειψη οργάνωσης σημαίνει επίσης ότι οι περισσότεροι παραγωγοί Ο&Κ δεν ανήκουν σε ΟΠ, με αποτέλεσμα να μην ωφελούνται άμεσα από την ειδική ενωσιακή στήριξη αυτού του τομέα. Το ποσοστό αυτό είναι υψηλότερο σε ορισμένα κράτη μέλη του νότου και σε κράτη μέλη που προσχώρησαν στην ΕΕ το 2004 και μετέπειτα. Οι εν λόγω παραγωγοί, που είναι συνήθως οι μικρότεροι, δεν είναι σε θέση ούτε να επωφεληθούν από τις υπηρεσίες που μπορούν να παρέχουν οι ΟΠ, έχουν πολύ περιορισμένη διαπραγματευτική ισχύ στην αλυσίδα εφοδιασμού και είναι περισσότερο εκτεθειμένοι σε κινδύνους που συνδέονται με την παγκοσμιοποίηση της αγοράς και με την κλιματική αλλαγή. Η αύξηση του ποσοστού οργάνωσης του τομέα των Ο&Κ εξακολουθεί να έχει ζωτική σημασία ιδίως στα κράτη μέλη όπου ο βαθμός οργάνωσης εξακολουθεί να είναι πολύ χαμηλός. Στο πλαίσιο αυτό, είναι επίσης αναγκαίο να διερευνηθούν μέτρα για να ενισχυθούν μορφές συνεργασίας που θα βοηθήσουν τους μη οργανωμένους παραγωγούς να αντιμετωπίσουν καλύτερα αυτές τις προκλήσεις.

Τα επιχειρησιακά προγράμματα θα μπορούσαν να συμβάλουν περισσότερο στην επίτευξη βασικών στόχων, όπως η βελτίωση της ελκυστικότητας των ΟΠ, η προώθηση της εμπορικής αξίας των προϊόντων, η βελτιστοποίηση του κόστους παραγωγής και η σταθεροποίηση των τιμών παραγωγού.

Ο (πολύ χαμηλός) βαθμός χρήσης των μέσων πρόληψης και διαχείρισης κρίσεων (ΠΔΚ) κατέδειξε τα όρια ορισμένων υφιστάμενων μέσων. Θα πρέπει να εξεταστεί η δυνατότητα βελτίωσης των μέσων πρόληψης και διαχείρισης κρίσεων.

Στα περισσότερα κράτη μέλη, οι δαπάνες για «στρατηγικά» μέτρα, όπως η έρευνα και η πειραματική παραγωγή, εξακολουθούν να είναι αμελητέες. Ως εκ τούτου, θα ήταν ενδεχομένως χρήσιμο να ενισχυθεί η χρήση διαθέσιμων πόρων σε ορισμένα μέτρα προτεραιότητας, τα οποία έχουν μεγαλύτερο αντίκτυπο στην ανταγωνιστικότητα, τη σταθερότητα του εισοδήματος και τη ζήτηση της αγοράς.

Η περιπλοκότητα των κανόνων και η έλλειψη ασφάλειας δικαίου έχουν επίσης αναφερθεί ως αδυναμίες του ισχύοντος καθεστώτος. Μια μελλοντική αναθεώρηση θα πρέπει να δώσει προτεραιότητα στην απλούστευση και τη διασφάλιση του νομικού πλαισίου καθώς και στη μείωση του διοικητικής επιβάρυνσης για τους γεωργούς και τις διαχειριστικές αρχές.

Τέλος, η εισαγωγή νέων μέτρων για τον τομέα θα απαιτούσε ενδεχομένως την ανακατανομή ορισμένων χρηματοδοτικών πόρων, χωρίς να αυξηθούν τα συνολικά ποσά που διατίθενται σε αυτό τον τομέα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η δημοσιονομική ουδετερότητα εντός των μέτρων της αγοράς του πυλώνα 1.

Για την αντιμετώπιση των προαναφερόμενων ανεπαρκειών, πρέπει να επανεξεταστεί το ισχύον ενωσιακό καθεστώς για τα Ο&Κ για να εξασφαλιστεί η καλύτερη στόχευση της στήριξης των οργανώσεων παραγωγών, ώστε να μπορεί να επιτύχει τους συνολικούς στόχους που έχουν καθοριστεί για τη μεταρρύθμιση του 200731 και της ΚΓΠ το 2020 σε όλα τα κράτη μέλη.

Η Επιτροπή θα μπορούσε να βασιστεί στα αποτελέσματα της εν λόγω έκθεσης και στον επικείμενο διάλογο, για να παρουσιάσει, σε μεταγενέστερο στάδιο, νομοθετικές προτάσεις για την αναθεώρηση του ενωσιακού καθεστώτος ενισχύσεων για τον τομέα των οπωροκηπευτικών.

Για περισσότερα δείτε την έκθεση της Ευρ. Επιτροπής σχετικά με το καθεστώς των οπωροκηπευτικών πιέζοντας εδώ:

Στέφανος Παπαπολυμέρου

papapolimerou@paseges.gr

Ακτινιδιά: καλλιέργεια

Η Ακτινιδιά είναι ευαίσθητη και στη χαμηλή ατμοσφαιρική υγρασία. Είναι διαπιστωμένο ότι άνω του 65% του συνόλου σχεδόν των θρεπτικών στοιχείων, συσσωρεύονται στις κληματίδες, στα φύλλα και στους καρπούς το χρονικό διάστημα των 10 πρώτων εβδομάδων από την έκπτυξη των οφθαλμών.

Το ακτινίδιο ή αλλιώς κίουι ανήκει στην οικογένεια των Ακτινιδιοειδών και προέρχεται από την Ασία. Είναι θάμνος με άνθη χρώματος κόκκινου ή λευκού. Τα φύλλα του έχουν ωοειδές σχήμα και στο κάτω μέρος τους είναι χνουδωτά. Ο καρπός του είναι ράγα και είναι εδώδιμος, με γλυκόξινη γεύση. Το εξωτερικό του μέρος είναι χρώματος καφέ και το εσωτερικό είναι χυμώδες, με πράσινο χρώμα και μικρά σποράκια, μαύρου χρώματος.

Καλλιεργείται στην Ευρώπη, κυρίως στην Γαλλία και την Ιταλία. Στην Ελλάδα, καλλιεργείται στην Πιερία, όπου έχει κατοχυρωθεί με ονομασία προέλευσης (ΠΓΕ) από το 2002, στην περιοχή του ποταμού Σπερχειού στη Φθιώτιδα όπου έχει κατοχυρωθεί με πιστοποιημένη ονομασία προέλευσης (ΠΟΠ) αλλά και στην Πέλλα, την Ημαθία, το Μεσολόγγι, τα Χανιά, το Ρέθυμνο, την Άρτα και την Πρέβεζα.

Το φυτό ευδοκιμεί σε γόνιμα και υγρά εδάφη. Σημαντική είναι και η μεγάλη ηλιοφάνεια καθώς είναι συνυφασμένη με την παραγωγή καρπών υψηλής ποιότητας. Όμως να σημειωθεί ότι στις ανεμόπληκτες περιοχές πρέπει να εξασφαλίζεται η κατάλληλη προστασία των φυτών καθώς είναι ιδιαίτερα ευπαθή στον άνεμο. Τέλος, θα πρέπει να πούμε ότι το ακτινίδιο αντιμετωπίζει προβλήματα σε περιοχές όπου η θερμοκρασία πέφτει συχνά κάτω από τους -12° C καθώς παγώνει στους -15ο C.

Είναι δίοικο φυτό, δηλαδή υπάρχουν θηλυκά και αρσενικά φυτά και τα δεύτερα είναι απαραίτητα για να υπάρξει καρποφορία. Η σπορά του φυτού γίνεται κατά την άνοιξη και η συγκομιδή στα μέσα Οκτωβρίου.  Τα φυτά που προέρχονται από μοσχεύματα μπαίνουν στην καρποφορία από το δεύτερο έτος (από την φύτευση τους στην τελική τους θέση). Το 7ο -8ο έτος αγγίζουν την μέγιστη καρποφορία τους. Η απόδοση τους σε αυτό το στάδιο εξαρτάται τόσο από τις εδαφο-κλιματικές συνθήκες όσο και από τα χαρακτηριστικά της ποικιλίας.

Λόγω του επιφανειακού ριζικού συστήματος που αναπτύσσει έχει ιδιαίτερα μεγάλες ανάγκες σε νερό ειδικά τους καλοκαιρινούς μήνες όπου τα ποτίσματα μπορεί να γίνονται έως και κάθε 2-5 ημέρες ανάλογα με τον τύπο του εδάφους. Ανάμεσα από τα δύο ποτίσματα θα πρέπει το έδαφος να στραγγίσει καλά για να εξασφαλίζεται ο καλός αερισμός των ριζών.

Η Ακτινιδιά είναι ευαίσθητη και στη χαμηλή ατμοσφαιρική υγρασία. Είναι διαπιστωμένο ότι άνω του 65% του συνόλου σχεδόν των θρεπτικών στοιχείων, συσσωρεύονται στις κληματίδες, στα φύλλα και στους καρπούς το χρονικό διάστημα των 10 πρώτων εβδομάδων από την έκπτυξη των οφθαλμών. Είναι λοιπόν αναγκαίο να δημιουργείται ένα καλό επίπεδο γονιμότητας μέσω της λίπανσης από νωρίς (από τα αρχικά σταδία ανάπτυξης) που να καλύπτει αυτή την περίοδο.
Κατά τη λίπανση πρέπει να λαμβάνονται υπόψη βέβαια οι εδαφοκλιματικές συνθήκες, το ύψος της αναμενόμενης παραγωγής, η ηλικία κλπ.

Ασθένειες και Εχθροί
Φυτόφθορα (Phytophthora spp) Σύνηθες αίτιο απώλειας ακόμη και ώριμων δέντρων.  Θα πρέπει να εξασφαλίζεται η στράγγιση του νερού περιφερειακά του λαιμού καθώς είναι ιδιαίτερα ευπαθές. Για να αποφευχθεί κάτι τέτοιο θα πρέπει ο λαιμός του φυτού να μην βρίσκεται σε χαμηλότερο επίπεδο από την επιφάνεια του εδάφους για να μην λιμνάζει ο λαιμός με νερό.

Ριζοκτόνια (Rhizoctonia solani) Οφείλεται σε αναερόβιες συνθήκες του εδάφους αλλά και την περίσσεια υγρασίας.
Βοτρύτης Προσβολή καρπού στο χωράφι αλλά και μετασυλλεκτικά,
Agrobacterium tumefaciens Προκαλεί καρκίνο στα υπόγειο και υπέργειο μέρος του φυτού
Altenaria spp με χαρακτηριστική την δημιουργία ελκών.
Θρίπες,
Κοκκοειδή
Νηματώδεις (σημαντικό πρόβλημα μπορούν να αποτελέσουν οι νηματώδεις που μπορούν να οδηγήσουν τα φυτά  σε καχεξία, μειωμένη παραγωγή έως και σε ξήρανση τους.)

Πηγή:gardenmagazine.gr

Με τροπολογία ξεπαγώνουν οι άδειες για παραγωγούς λαϊκών

Τσατσάκης Γιάννης|  Agronews.gr

Με μεγάλη καθυστέρηση και αφού χρειάστηκε να περάσουν τρεις μήνες στο διάστημα των οποίων παρέλυσε ολόκληρος ο μηχανισμός έκδοσης ή ανανέωσης των αδειών και αρκετοί παραγωγοί αντιμετώπισαν πρόβλημα διάθεσης των προϊόντων τους αποφάσισε η κυβέρνηση να δώσει λύση σε ένα έστω από τα πολλά προβλήματα που δημιούργησε ο πρόσφατος νόμος για τις λαϊκές αγορές.

Μεταβατικές διατάξεις θεσπίζει τροπολογία που θα καταθέσει το υπουργείο Ανάπτυξης μετά τις 20 Ιουλίου στο Β' Θερινό Τμήμα της Βουλής.

Σύμφωνα με πληροφορίες του Agronews, με τροπολογία που θα κατατεθεί από το υπουργείο Ανάπτυξης μετά τις 20 Ιουλίου (αφού ανοίξει, δηλαδή, το Β’ Θερινό Τμήμα της Βουλής), θα θεσπίζονται μεταβατικές διατάξεις με τις οποίες θα «ξεπαγώνει» η έκδοση νέων αδειών και η θεώρηση των υφιστάμενων. Πιο συγκεκριμένα, στην τροπολογία θα προβλέπεται η ανανέωση της θητείας των προηγούμενων Τριμελών Επιτροπών μέχρι να σχηματισθούν οι επόμενες, δηλαδή μέχρι τις 30 Οκτωβρίου 2014.

Επιπλέον, στην ίδια τροπολογία θα προβλέπεται η παράταση λειτουργίας των υπαρχόντων Οργανισμών Λαϊκών Αγορών Αττικής και Θεσσαλονίκης μέχρι τις 31 Σεπτεμβρίου.

Εκτιμάται ότι με τις παρεμβάσεις αυτές θα ξεκινήσει να κινείται ξανά, έστω και με αργούς ρυθμούς, η διαδικασία αδειοδοτήσεων. Ωστόσο παραμένει η απορία για ποιο λόγο οι μεταβατικές αυτές διατάξεις ή έστω ένα «ενδιάμεσο καθεστώς» για την ομαλή μετάβαση στο καινούργιο δεν προβλέφτηκαν εξαρχής στον αρχικό νόμο ώστε να αποφευχθεί το φαινόμενο του αποκλεισμού από τις λαϊκές εκατοντάδων παραγωγών οι οποίοι είδαν προϊόντα τους να σαπίζουν στα χωράφια και να ζημιώνονται οικονομικά.

«Ναι στη διακριτότητα μεταξύ παραγωγών-εμπόρων, όχι στο διαχωρισμό»

Εξάλλου, μένεα εναντίον της ηγεσίας του υπουργείου Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας πνέουν οι ομοσπονδίες παραγωγών αλλά και πωλητών λαϊκών αγορών με αφορμή το διαχωρισμό παραγωγών-εμπόρων αλλά και τα κριτήρια απονομής των θέσεων. Είναι χαρακτηριστικό ότι την ίδια ημέρα που ο υφυπουργός Ανάπτυξης, Γ. Γιακουμάτος διαβεβαίωνε την Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής ότι η σχετική υπουργική απόφαση θα κοινοποιούνταν στους αρμόδιους φορείς για διαβούλευση, η απόφαση είχε ήδη... δημοσιευθεί στο ΦΕΚ υπογεγραμμένη από τον υπουργό, Ν. Δένδια.

Μιλώντας στo Αgronews,o πρόεδρος της Πανελλαδικής Ομοσπονδίας Συλλόγων Παραγωγών Αγροτικών Προϊόντων Πωλητών Λαϊκών Αγορών, Παντελής Μόσχος δηλώνει κατηγορηματικά ότι «δε δεχόμαστε ούτε πρόκειται να εφαρμόσουμε την υπουργική απόφαση ούτε τον εν λόγω νόμο» και προβλέπει ότι η κυβέρνηση θα προχωρήσει από το φθινόπωρο σε ουσιαστική αναδίπλωση.

«Είμαστε υπέρ της διακριτότητας, ακόμα και με ειδική σήμανση, μεταξύ παραγωγών κι εμπόρων προκειμένου ο καταναλωτής να γνωρίζει από ποιον ψωνίζει, όμως ο διαχωρισμός ευνοεί καθαρά τους εμπόρους. Οι τελευταίοι διαθέτουν στους πάγκους τους περισσότερα προϊόντα. Μια λαϊκή αγορά καλύπτει τουλάχιστον 6-7 τετράγωνα και όταν ο καταναλωτής που έρχεται να κάνει τα ψώνια του βρει πρώτα μπροστά του έναν επαγγελματία είναι σχεδόν σίγουρο ότι θα ψωνίσει από εκεί και μόλις καλύψει τις ανάγκες του θα φύγει από τη λαϊκή», τονίζει.

Ο ίδιος προειδοποιεί, επίσης, ότι οι παραγωγοί δεν πρόκειται να δεχτούν τις κληρώσεις για την απονομή των θέσεων. «Τις θέσεις αυτές τις έχουμε πολλοί από εμάς εδώ και 30 χρόνια και τις έχουμε αποκτήσει νόμιμα. Αν το υπουργείο θεωρεί ότι κάποιες έχουν αποδοθεί παράνομα ή με χρηματισμό να τις βρει και να τιμωρήσει τους υπαίτιους. Αλλά δεν είναι δυνατό να μπαίνουμε όλοι στη διαδικασία της κλήρωσης»

Πρακτικές συμβουλές για τα φυτά μας

Ας δούμε μερικές απλές και πρακτικές συμβουλές για τα φυτά μας:

Για αφαίρεση των χόρτων από τον κήπο Ρίξτε πάνω τους μερικές φορές το καυτό νερό όπου βράσατε μακαρόνια. Πρόκειται για μια μέθοδο γρήγορη, οικονομική, αποτελεσματική και ταυτόχρονα οικολογική.

Πώς θα κρατήσουν περισσότερα τα λουλούδια σε βάζο στο μπαλκόνι; Προσθέστε σ' αυτά μερικούς κόκκους χοντρό αλάτι. Με τον τρόπο αυτό θα προστατεύονται και από την παγωνιά.

Πώς θα διώξετε τα έντομα από τα μπουμπούκια των τριανταφυλλών; Φυτέψτε λεβάντα, που το άρωμα της απομακρύνει τα παράσιτα ανάμεσα στις τριανταφυλλιές. Με τον τρόπο αυτό, θα αποφύγετε το εντομοκτόνο που καταστρέφει το φυτό και επιβαρύνει το περιβάλλον.

Θέλετε να πάτε ταξίδι, αλλά σκέφτεστε ότι θα ξεραθούν τα λουλούδια σας; Φτιάξτε μόνοι σας ένα αυτόματο σύστημα ποτίσματος. Πάρτε μερικά μπουκάλια αναψυκτικών ή γάλακτος(γυάλινα ή πλαστικά), γεμίστε τα νερό, κάντε τους από ένα βούλωμα με μια μπάλα βαμβάκι και μπήξτε τα στο χώμα με το στόμιο προς τα κάτω. Το χώμα θα απορροφήσει το νερό με αργό ρυθμό κι έτσι τα λουλούδια σας δε θα μείνουν απότιστα. Μπορείτε επίσης, να γεμίσετε την μπανιέρα με νερό ( μέχρι 10 εκ ύψος) και να τοποθετήσετε εκεί τις γλάστρες σας. Είναι ένας εύκολος τρόπος να διατηρήσουν την υγρασία τους μέχρι να επιστρέψετε.

Κιτρίνισε το γκαζόν σας; Ραντίστε την περιοχή που κιτρίνισε με μπίρα, τα ένζημα της οποίας έχουν την ιδιότητα να δυναμώσουν το γρασίδι και να εξοντώνουν τους μύκητες που ευθύνονται για την ξήρανσή του.

Εξουδετέρωση μυρμηγκιών Εάν οι γλάστρες σας συγκεντρώνουν μυρμήγκια, μπορείτε να τα καταπολεμήσετε με δυόσμο. Βράστε περίπου 100 γρμ. φρέσκα φύλλα δυόσμου σε 1 λίτρο νερό και ποτίστε με το υγρό αυτό τις γλάστρες σας.

Πώς θα διώξετε τις ψείρες από τα φυτά σας; Μουσκέψτε για 24 περίπου ώρες τις γόπες των τσιγάρων ή των πουρών σας, φιλτράρετε στη συνέχεια το νερό και ραντίστε με αυτό τα φυτά. Εναλλακτικά, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε, ένα αφέψημα που θα φτιάξετε βράζοντας 3 κούπες νερού, 2κ.σούπας λιωμένο σκόρδο και 1/2 κούπας ξηρό μαϊντανό. Αφήστε το υγρό να κρυώσει, στραγγίστε το και ψεκάστε μ' αυτό τα φυτά σας.

Φεύγει το χώμα από τις γλάστρες σας; Τοποθετήστε ένα φίλτρο καφέ στην τρύπα εξώδου του νερού στη βάση της γλάστρας. Είναι αρκετό να συγκρατήσει το χώμα και να συμβάλλει στο σωστό στράγγισμα του νερού.

Πώς να διώξετε τις αράχνες και τις μελίγκρες; Διαλύστε δύο κουταλιές της σούπας υγρό σαπούνι για τα πιάτα και άλλο τόσο λάδι -ελαιόλαδο, σπορέλαιο - σε 5 λίτρα νερό και ψεκάστε τα φυτά.

Πώς να διώξετε μικρά ζώα από τον κήπο σας; Για να διώξετε τα μικρά ζώα από τον κήπο, χρησιμοποιήστε πιπεριές και σκόρδο. Τρίψτε 3-4 καυτερές πιπεριές και 1-2 κεφάλια σκόρδο και προσθέστε δυο λίτρα ζεστό νερό. Αφήστε το για μία νύχτα και το πρωί αραιώστε το με αρκετό νερό - περίπου 5 λίτρα- και ποτίστε το έδαφος γύρο από τα φυτά. Είναι βέβαιο ότι τα ζωάκια δε θα ξαναπλησιάσουν τα λουλούδια σας.

Πώς να διατηρήσετε τα Φρούτα και Λαχανικά

Πότε είναι φρέσκο το λάχανο;

Το λάχανο είναι φρέσκο όταν έχει τρυφερά φύλλα. Προσέξτε τα φύλλα του να είναι κολλημένα μεταξή τους και να μην έχει βαθιές ρωγμές. Το χρώμα του πρέπει να είναι ζωηρό και κυριώς πρέπει να είναι βαρύ σε σχέση με τον όγκο του.

Πώς διατηρείται το σέλινο;

Εάν έχετε σέλινο στο ψυγείο σας και δε σκοπεύετε να το χρησιμοποιήσετε στις επόμενες 2-3 μέρες, πλύντε καλά τα φύλλα του στεγνώστε τα και βάλτε τα στο φούρνο με την πόρτα ανοιχτή. Όταν ψηθούν, χωρίς να μαυρίσουν τρίψτε τα με τις παλάμες σας να γίνουν σκόνη και βάλτε τα σε αεροστεγές βαζάκι. Θα διατηρήσει για πολύ καιρό το άρωμά του και θα νοστιμίσει με ελάχιστη ποσότητα τις σούπες, τα ψητά και τις σαλάτες σας.

Για να μη μαυρίσουν οι πατάτες

Βάλτε τις σε νερό που έχετε προηγουμένως αλατίσει.

Για σαλάτα χωρίς... έντομα

Αφήστε τα λαχανικά να μουλιάσουν σε νερό, στο οποίο θα έχετε προσθέσει μια χούφτα αλάτι και στη συνέχεια πλύντε τα καλά. Με το αλάτι τα έντομα θα βγουν στη επιφάνεια κι έτσι θα απαλλαγείτε ευκολότερα από την παρουσία τους. Εναλλακτικά, μπορείτε να τα αφήσετε να μουλιάσουν σε νερό και ξίδι.

Γι μαϊντανό μεγάλης διάρκειας

Τοποθετήστε τον σε ψυγείο μέσα σε γυάλινο βάζο.

Για πιο ώριμες ντομάτες

Ένας καλός τρόπος είναι να τις τοποθετήσετε σε μια χάρτινη σακούλα και να τις αφήσετε σε μέρος με σκιά. Εάν βιάζεστε πολύ, δεν έχετε παρά να βάλετε μέσα στη σακούλα ένα μήλο, το οποίο έχει την ιδιότητα να επιταχύνει τη φυσική ωρίμανση της ντομάτας.

Για να μη μαυρίσουν τα καρότα

Βάλτε τα σε νερό, στο οποίο έχετε προσθέσει λίγο ξίδι ή τρίψτε τα με λεμόνι

Για περισσότερο χυμό λεμονιού

Κυλήστε το στο τραπέζι ανάμεσα στις παλάμες σας ή βάλτε το για λίγο σε καυτό νερό. Εναλλακτικά, θερμάνετε το λεμόνι για 30 δευτερόλεπτα σε μέτρια θερμοκρασία στο φούρνο μικροκυμάτων σας κι έτσι θα αποκτήσετε περισσότερο χυμό.

Για να μη μαυρίσουν τα μανιτάρια

Βάλτε τα σε νερό και λεμόνι.

Περίσσεψε κρεμμύδι ή ντομάτα;

Διατηρήστε τα στο ψυγείο μέσα σε ένα βαζάκι με λάδι.

Για να μην απορροφήσουν πολύ νερό τα κολοκυθάκια

Βάλτε τα να βράσουν ολόκληρα και μην κόψετε τις άκρες τους προτού βράσουν.

Βαριέστε να καθαρίζετε συχνά σκόρδο;

Μπορείτε να έχετε σκόρδο τουλάχιστον για ένα μήνα, χωρίς να χρειάζεται να το καθαρίζετε. Πώς; Φτιάξτε κρέμα σκόρδου, βάζοντας στο μπλέντερ 15 σκελίδες, λίγο αλάτι και 2 κ. σούπας λάδι. Γινα να διατηρηθεί, βάλτε τη σ'ένα γυάλινο βαζάκι που να κλείνει καλά και τοποθετήστε τη στο ψυγείο.

Πώς θα έχετε μαϊντανο όλο το χρόνο;

Πλύντε και ψυλοκόψτε φρέσκο μαϊντανοκαι αφήστε τον να στεγνώσει πάνω σ'ένα καθαρό πανί. Στη συνέχεια απλώστε τον πάνω σε ένα δισκάκι από φελιζόλ και σκεπάστε τον με διάφανη μεμβράνη. 'Οταν χρειάζεστε μαϊντανο, αρκεί να τρίψετε την ανάλογη ποσότητα.

Πώς θα διώξετε την πικρή γεύση του αγγουριού;

Κόψτε τις δύο άκρες του και τρίψτε δυνατά για μερικά δευτερόλεπτα καθένα από τα κομμάτια που έχετε πάνω στην αντίθετη άκρη.

Για αρακά πιο τρυφερό και ευκολοχώνευτο

Ξεκινήστε το μαγείρεμά του με κρύο νερό ή ζωμό. Ποτέ μην τον σοτάρετε στο βούτυρο ή στο λάδι, διότι η εξωτερική του φλούδα γίνεται πιο σκληρή. Λάβετε υπόψη σας ότι το ίδιο ισχύει για τον κατεψυγμένο αρακά.

Δε θέλετε να φυτρώνουν τα κρεμμύδια και τα σκόρδα σας;

Μπορείτε να το πετύχετε αρκεί να κάψετε τις ρίζες τους. Με τον τρόπο αυτό ούτε το σχήμα τους θα χάσουν ούτε το περιεχόμενό τους και θα διατηρηθούν για πολύ καιρό. Ειδικότερα για τα σκόρδα μπορείτε να τα χωρίσετε σε σκελίδες κια να τις βάλετε σε ένα δοχείο σκεπασμένες με χοντρό αλάτι.

Πώς θα διατηρήσετε τα κάστανα όλο το χειμώνα;

Αφήστε τα σε κρύο νερό μισή ώρα, στεγνώστε τα στη σκιά και φυλάξτε τα σε στρώσεις μέσα σε άμμο.

Μαράθηκαν τα μανιτάρια σας;

Για να συνέλθουν πλύντε τα με μπίρα αντί με νερό.

Μυρίζει άχημα η κουζίνα σας από το λάχανο που βράζετε;

Βράστε μαζί με το λάχανο και μια καθαρισμένη πατάτα.

Πότε το πεπόνι είναι ώριμο;

Κουνίστε το δυνατά. Αν ακούσετε το θόρυβο των σπόρων του, σημαίνει ότι είναι ώριμο.

Διαπιστώσατε ότι ο ανανάς που αγοράσατε είναι άγουρος;

Αφαιρέστε την κορυφή και την φλούδα του και κόψτε τον σε φέτες. Βράστε τις φέτες σε μια κατσαρόλα με νερό και ζάχαρη, αφήστε τις έπειτα να κρυώσουν και βάλτε τις στο ψυγείο. Ο ανανάς σας θα αποκτήσει φρέσκια γεύση και γίνεται τραγανός.

Πώς θα βράσετε πατάτες χωρίς να διαλυθούν;

Προσθέστε στην κατσαρόλα 1κ. γλυκού ξίδι κι έτσι οι πατάτες θα μείνουν ολόκληρες.

Σας περίσσεψε λεμόνι;

Μην το πετάξετε. Μπορείτε να το διατηρήσετε ζουμερό, αρκεί να το τοποθετήσετε από την κομμένη πλευρά σε ένα πιατάκι που προηγουμένως έχετε αλατίσει. Το ίδιο αποτέλεσμα θα έχετε αν υγράνετε το πιατάκι με ξίδι.

Πατάτα κατά της πικράδας των χόρτων

Για να φύγει η πικράδα των χόρτων που βράζετε, βάλτε μαζί τους μια καθαρισμένη πατάτα κομμένη σε κομματάκια. Η πατάτα έχει την ιδιότητα να απορροφά την πικράδα από τα χόρτα.

Για να έχετε πάντα φρέσκα λαχανικά

Τα αγοράσατε φρέσκα αλλά δε σκοπεύετε να τα καταναλώσετε άμεσα; Φυλάξτε τα στο ειδικό συρτάρι στο ψυγείο σας και τοποθετήστε μαζί τους ένα υγρό σφουγγάρι που θα τους κρατήσει  φρέσκα μέχρι να τα καταναλώσετε.

Πώς να συντηρήσετε τα μήλα;

Φροντίστε όταν τα φυλάξετε να μην ακουμπούν μεταξύ τους. Καλό είναι επίσης να τα διατηρείτε στο ψυγείο κι όχι σε θερμοκρασία δωματίου.

Πώς να καταψύξετε φρούτα;

Πλύντε τα, σκουπίστε τα, σκεπάστε τα με ζάχαρη ή βάλτε τα σε σιρόπη γλυκόζης και τοποθετήστε τα σε μια ειδική σακούλα για την κατάψυξη. Πριν αρχίσετε να τα καταψύχετε, ρυθμίστε την κατάψυξη στη πιο δυνατή ψύξη για 24 ώρες έτσι ώστε να επισπευσθεί η  κατάψυξή τους.

Για φρέσκια ραπανάκια εκτός ψυγείου

Βάλτε τα φύλλα τους μέσα σε νερό και κρατήστε τις ρίζες τους απέξω.

Για να ξεφλουδίσετε εύκολα τα κάστανα

Βάλτε τα στην κατάψυξη, αφήστε τα για μισή μέρα και στη συνέχεια, ρίξτε τα για λίγο πρώτα σε βραστό νερό κι έπειτα σε κρύο.

Λεμόνι για να μην μαυρίσουν οι μπανάνες

Για να μη μαυρίσουνοι κομμένες μπανάνες περιχύστε τις αμέσως με χύμο λεμονιού.

Η ωρα του θερισμού της αρχαίας Ζέας στην Ιεράπετρα.

Με τη βοήθεια θεριζοαλωνιστικής μηχανής που έφτασε στο Κάτω Χωριό Ιεράπετρας , απο το Ασήμι Ηρακλείου, έγινε εχθές ο θερισμός του δίκοκκου σιταριού - της αρχαίας ζέας- που είχαν σπείρει πιλοτικά στις αρχές του χειμώνα τα αδέρφια Μιχάλης και Αντρέας Παπαδοπετράκης , το οποίο θα χρησιμοποιηθεί  στην εκδήλωση ‘’Αλωνέματα 2014’’ που οργανώνει για μια ακόμη χρονιά στις πηγές του Κεφαλοβρυσίου ο Πολιτιστικός Σύλλογος Καλαμαύκας.

Την πρώτη, καλλιέργεια της ξεχασμένης και απαγορευμένης από το 1928 ζέας , ξεκίνησαν για πρώτη φορά  στο Κάτω Χωριό Ιεράπετρας, ο 35χρονος περιβαλλοντολόγος  Μιχάλης Παπαδοπετράκης, με τον 33χρονο αδερφό του Ανδρέα, ο οποίος έχει τελειώσει τις σπουδές του και εργάζεται ως μηχανικός τηλεπικοινωνιών.

Η προσπάθεια των δύο ανήσυχων αδερφών ,να μπούνε στον κλάδο των εναλλακτικών καλλιεργειών, είχε ξεκινήσει πριν τέσσερα  χρόνια με την καλλιέργεια βιολογικής αλόης και με την  ενθάρρυνση του πατέρα τους  εφέτος επεκτάθηκαν στην καλλιέργεια του δίκοκκου αρχαίου σιταριού , της ζέας.



‘’Ξεκινήσαμε την πρότυπη αυτή καλλιέργεια της ζέας στην Ιεράπετρα, αφού μάθαμε πάρα πολλά για την θρεπτική της αξία και για τη μικρή περιεκτικότητα της σε γλουτένη. Γνωρίζουμε ότι είναι δύσκολη η ζέα στην αποφλοίωση της γιατί δεν είναι όπως τα συνηθισμένα στάρια, όμως εμείς θα επιμείνουμε , θα την ξανασπείρουμε μετά τις πρώτες βροχές, και θα μάθουμε τους συντοπίτες μας να τρώνε ψωμί ζέας τώρα που οι μεγαλύτεροι φούρνοι της περιοχής έμαθαν να τη χρησιμοποιούν ‘’, μας είπε ο Αντρέας Παπαδοπετράκης.

‘’Αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα υπάρχει μεγάλη ζήτηση στο αλεύρι ζέας , που καλύπτεται με εισαγωγές απο το εξωτερικό. Τη δική μου παραγωγή την έχω πουλήσει πριν ακόμα ολοκληρώσω το θερισμό’’, πρόσθεσε ο Αντρέας Παπαδοπετράκης.

Στο Κάτω Χωριό ενώ ο χειριστής της θεριζοαλωνιστικής μηχανής δούλευε, έφταναν απο τα γύρω χωριά για να δούν  το μηχάνημα που κατάργησε το δρεπάνι και να μάθουν για το αρχαίο σιτάρι που μπήκε και πάλι στη ζωή μας.



‘’Έχω σπείρει και εγώ στην Επισκοπή σιτάρι και άλλα δημητριακά αλλά όχι ζέα. Τώρα όμως που είδα την καλλιέργεια του Αντρέα Ππαδοπετράκη στο Κάτω Χωριό, αποφάσισα να σπείρω το Φθινόπωρο , ένα απο τα χωράφια που έχω με αυτό το αρχαίο στάρι. Σιγά -σιγά βλέπω ότι μεγαλώνει ο αριθμός των συγχωριανών  μου, που επιστρέφουν στην καλλιέργεια των σιτηρών, γιατί θέλουν να έχουν το δικό τους ντόπιο αλεύρι , να φτιάχνουν το δικό τους χωριάτικο ψωμί και παξιμάδι και να μην έχουν τα χωράφια τους άδεια και αναξιοποίητα’’, μας είπε ο χωματουργός και  ερασιτέχνης γεωργός  Μανόλης Μιχαλάκης.



‘’Στην Ανατολική Κρήτη γενικότερα βλέπουμε ότι υπάρχει ένας μεγάλος αριθμός νέων γεωργών που επιστρέφουν στις καλλιέργειες των παππούδων τους

 Στο Ηράκλειο και στο Λασίθι εκτιμώ ότι τα επόμενα χρόνια θα αυξηθεί η παραγωγή όλων των σιτηρών, ενώ βλέπω ότι εκείνοι που ανακαλύπτουν καθημερινά τη ζέα δεν την εγκαταλείπουν λόγω της θρεπτικής της αξίας , των ιδιοτήτων της αλλά και  της τιμής της , καθώς σήμερα θεωρείται το ακριβότερο δημητριακό, το οποίο αν καλλιεργηθεί σωστά μπορεί να δώσει και ένα καλό εισόδημα στον παραγωγό’’, μας είπε ο  ιδιοκτήτης και χειριστής της θεριζοαλωνιστικής μηχανής Γιώργος Χειμωνάκης απο το  το Νότο του  ν. Ηρακλείου.                                                                                        

Η ξεχασμένη εδώ και δεκαετίες καλλιέργεια της ζέας, επιστρέφει δειλά- δειλά  στην κρητική ύπαιθρο. Είναι ένα σιτηρό, που μπορεί να αξιοποιήσει  τις εγκαταλελειμμένες ορεινές και ημιορεινές περιοχές της Κρήτης , αν βέβαια  το επιτρέψουν τα αδέσποτα και ανεπιτήρητα  κοπάδια των αιγοπροβάτων, που σε κάποιες περιπτώσεις , όπως για παράδειγμα στο Κάτω Χωριό και στην Καλαμαύκα  Ιεράπετρας, το εξαφάνισαν από τη γή πριν προλάβει να αναπτυχθεί.

Αν ξεπεραστούν τα προβλήματα  της ανεξέλεγκτης βόσκησης μέσα στην αγροτική ζώνη , οι αγρότες που θα επιχειρήσουν να το καλλιεργήσουν χωρίς ιδιαίτερες γνώσεις και με ελάχιστο κόστος, θα μπορέσουν  να εξασφαλίσουν ένα ικανοποιητικό συμπλήρωμα στο οικογενειακό  τους εισόδημα.

 ΖΕΑ Η ΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

Η Ζέα (Triticum dicoccum) είναι ένα από τα αρχαιότερα δημητριακά που είναι γνωστά στον άνθρωπο, αναφέρει μεταξύ άλλων η βιολόγος κ Αγγελική Μήλιου..

Στην Αιθιοπία πριν από 5.000 ή και περισσότερα χρόνια και έχει επιζήσει μέχρι τις μέρες μας. Έχει επιζήσει επίσης σε μικρής κλίμακας παραγωγή και στην πάλαι ποτέ Γιουγκοσλαβία, Ινδία, Τουρκία, Γερμανία (Βαυαρία), Γαλλία και αλλού .

Αναφορά στην καλλιέργεια αυτού του δημητριακού στην Λακωνική πεδιάδα κάνει και ο Όμηρος Αναφορά γίνεται για τη ζέα και στην Παλαιά Διαθήκη . Χρησίμευε και ως τροφή των αλόγων, όταν ακόμα δεν είχε ωριμάσει. αλλά για τους Ρωμαίους ήταν βασική τροφή εκστρατείας

Οι Αιγύπτιοι παρασκεύαζαν ψωμί αποκλειστικά από ζέα και περιφρονούσαν το σιτάρι και το κριθάρι .

Το δίκοκκο σιτάρι  σήμερα χρησιμοποιείται για παραγωγή ενός είδους ψωμιού που έχει μεγάλη ζήτηση ιδίως στην Ιταλία  την Ελβετία και εσχάτως στην Ελλάδα. Επίσης, από το αλεύρι του γίνονται ζυμαρικά, μπισκότα και άλλα αρτοσκευάσματα.

Το αλεύρι ζέας δεν έχει αλλεργιογόνες ιδιότητες που έχουν άλλα είδη σταρένιου αλευριού.Αν και περιέχει γλουτένη, αυτή είναι σε μικρή ποσότητα και είναι ελάχιστα αλλεργιογόνος και πολύ εύπεπτη.

Η Γλουτένη βρίσκεται παντού στη σύγχρονη διατροφή και κρατάει σε «υπνηλία» τον εγκέφαλο μας. Οι αρχαίοι,  δεν έβαζαν στο στόμα τους σιτάρι γιατί δεν υπήρχε. Καλλιεργούσαν το δημητριακό ζέα, πλούσιο σε μαγνήσιο που θεωρείται η τροφή του εγκεφάλου.

Η ζέα περιέχει μεγάλες ποσότητες ανόργανων στοιχείων και κυρίως μαγνησίου. Εκτιμάται ότι περιέχει 10-20 φορές περισσότερο μαγνήσιο από το κοινό σιτάρι.

Η ιδιότητα αυτή του δίνει τη δυνατότητα να είναι ένα τρόφιμο που θεωρείται ότι έχει αντικαταθλιπτικά αποτελέσματα. Σημαντική, επίσης, είναι η περιεκτικότητά του σε βιταμίνες, κυρίως της ομάδας Β', και σε σάκχαρα βραδείας διάσπασης.

Επίσης, περιέχει προβιταμίνη Α που ενεργεί στην καλή όραση και την πρόληψη της ξηροδερμίας. Ακόμη, περιέχει βιταμίνη Ε, που είναι ένα ισχυρό αντιοξειδωτικό.

Λόγω της μεγάλης του περιεκτικότητας σε φυτικές ίνες και σε σύνθετες ουσίες αμινοξέων, με την κατανάλωσή του από τον άνθρωπο μειώνεται η χοληστερίνη στο αίμα.

Το σιτάρι αυτό ευνοεί την καλή κυκλοφορία του αίματος.

Λόγω του ότι ο γλυκαιμικός δείκτης  του είναι 40, το σιτηρό αυτό ρυθμίζει τη γλυκαιμία του αίματος και γι' αυτόν τον λόγο συνιστάται στη διατροφή των διαβητικών.

Είναι πολύ πλούσιο σε πρωτεΐνες, που φθάνει στο 13-20%, σε αντίθεση με το κοινό σιτάρι που έχει 11-12%. Το δίκοκκο σιτάρι περιέχει δύο φορές περισσότερα λιπίδια από το κοινό σιτάρι και μάλιστα περιέχει πολυακόρεστα λιπαρά οξέα που συγκρίνονται με αυτά που περιέχει το ελαιόλαδο.

Στη Βαυαρία χρησιμοποιείται επίσης για την παραγωγή μίας πολύ γνωστής μπίρας. Πέρα των άλλων, το δίκοκκο σιτάρι έχει πολύ καλή γεύση και άρωμα.

Τα μακαρόνια ζέας περιέχουν 40% περισσότερο μαγνήσιο και είναι πολύ πιο ελαφριά από τα κοινά ζυμαρικά. Το μαγνήσιο επιπλέον ενεργοποιεί τις ενζυματικές διαδικασίες του μεταβολισμού.

Πηγή>http://www.radiovereniki.gr/

Ας δημιουργήσουμε σκιά

Με μεράκι, φαντασία και διάθεση, μπορείτε να δημιουργήσετε την απαραίτητη σκιά για να απολαμβάνετε τον κήπο ή τη βεράντα σας όλες τις ώρες, ακόμα και τις ζεστές μέρες του καλοκαιριού.
Τώρα το καλοκαίρι, τα τραπεζάκια και οι καρέκλες έχουν βγει στο μπαλκόνι και τον κήπο. Και δεν υπάρχει τίποτα πιο όμορφο από τον κυριακάτικο καφέ κάτω από το ζεστό ήλιο. Για πόσο όμως; Για πόσες μέρες θα αντέχουμε ακόμα να καθόμαστε μέσα στην αντηλιά; Τις ζεστές μέρες και ώρες του καλοκαιριού, πώς θα προστατευτούμε και θα απολαύσουμε τον κήπο και τη βεράντα μας; Πώς θα χαρούμε τα χρώματα, τα αρώματα και τους ήχους, χωρίς να «ψηθούμε» από το δυνατό ήλιο;

Δέντρα για σκιά
Τα δέντρα θα μας δώσουν φυσική σκιά και θα προσφέρουν τη δροσιά τους. Σχεδιάζοντας τον κήπο μας, δεν θα πρέπει να ξεχνάμε να προβλέπουμε θέσεις για δέντρα που προσφέρουν πλούσια σκιά. Ανάλογα με το χώρο που διαθέτουμε, αλλά και τις συνθήκες που επικρατούν στον κήπο, μπορούμε να επιλέξουμε το κατάλληλο δέντρο. Επιλέξτε δέντρα αειθαλή ή φυλλοβόλα που έχουν πλούσιο, πυκνό και πλατύ φύλλωμα. Ιδανικά δέντρα για σκιά είναι αυτά που έχουν πλάγια ανάπτυξη και όχι κάθετη, καθώς δημιουργούν φυσική ομπρέλα. Επίσης, τα φύλλα θα πρέπει να είναι πλατιά και πυκνά, γιατί με αυτό τον τρόπο, εκτός από σκιά, πετυχαίνουμε και συγκράτηση της θερμότητας των ακτίνων του ήλιου, άρα και το δροσισμό του χώρου, αλλά και κατακράτηση της σκόνης, βελτίωση του αέρα και «απορρόφηση» της ηχορύπανσης.

Μεγάλα δέντρα:
● Ακακία Κωνσταντινουπόλεως
● Αριά
● Ευκάλυπτος
● Ιπποκαστανιά
● Κατάλπη
● Καρυδιά
● Λεύκα (Καναδική, Αργυρόφυλλη)
●Μουριά
● Πλατάνι
●Ροβίνια (Ψευδακακία)
● Σοφόρα
● Σφένδαμος
● Φίκος μικρόφυλλος
● Φλαμουριά
● Φτελιά
● Χαρουπιά

Δέντρα με μικρότερη ανάπτυξη:
● Ακακία πολυανθής (Αγριομιμόζα)
● Βραχυχίτωνας
● Ελιά
● Ιβίσκος δενδρώδης (Σινικός, Συριακός)
● Κουτσουπιά (Δένδρο του Ιούδα, Κερκίς)
● Λιγούστρο δενδρώδες
●Μανόλια
● Μελία
● Νεραντζιά και διάφορα εσπεριδοειδή
● Προύνος
● Πικροδάφνη δενδρώδης

Να σημειωθεί εδώ ότι όταν επιλέγουμε δέντρα και αφού το επιτρέπει ο χώρος, θα πρέπει να υπάρχουν τόσο φυλλοβόλα όσο και αειθαλή δέντρα. Έτσι, θα πετύχουμε καλύτερη σκίαση το καλοκαίρι, αλλά και επαρκές ηλιακό φως τους χειμερινούς μήνες. Παράλληλα, θα πρέπει να είμαστε αρκετά προσεκτικοί στις αποστάσεις που φυτεύονται τα δέντρα, ώστε να μην υπάρχει ανταγωνισμός μεταξύ τους, αλλά και για να αναπτύσσονται καλά τα φυτά που υπάρχουν κάτω από αυτά. Δέντρα για σκιά μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε και στους κήπους που δημιουργούνται στις ταράτσες. Εδώ θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή, καθώς θα πρέπει το κτίριο να αντέχει το βάρος τόσο των δέντρων όσο και του χώματος αλλά και της ζαρντινιέρας, που απαιτούνται για να φυτευτούν αυτά.

Λύσεις για όλους
Τι κάνουμε όμως όταν ο κήπος μας είναι μικρός ή στο μπαλκόνι μας δεν μπορούμε να φυτέψουμε ένα δέντρο σε γλάστρα; Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε κατασκευές που θα επενδύσουμε με αναρριχώμενα φυτά. Μια ξύλινη ή μεταλλική πέργκολα σκιάζει το χώρο καθιστικού ή άλλα σημεία του κήπου ή της βεράντας. Φυτέψτε, λοιπόν, αναρριχώμενα φυτά, που θα στηριχτούν στην κατασκευή για να αναρριχηθούν και θα σας προσφέρουν τη σκιά και δροσιά τους. Μερικά κατάλληλα αναρριχώμενα για πέργκολες είναι:
●Αγιόκλημα
● Βιγκόνια μεγανθής
● Βουκαμβίλια
● Γλυτσίνια
● Κισσός
● Κληματαριά
● Ρυγχόσπερμο

Ανοίξτε τα πανιά
Ένα άλλο στοιχείο που μπορεί να χρησιμοποιηθεί στον κήπο ή στη βεράντα για να προσφέρει τη σκιά του είναι η τέντα. Στον κήπο μπορεί να κατασκευαστεί μόνιμη κατασκευή (σκελετός) από μέταλλο ή ξύλο, πάνω στην οποία θα τοποθετηθεί ύφασμα ανθεκτικό στις καιρικές συνθήκες. Καλό είναι να επιλέγονται χρώματα που δεν είναι ούτε πολύ σκούρα ούτε πολύ ανοιχτά, επειδή βρομίζουν εύκολα. Παράλληλα, τα σκούρα υφάσματα εγκλωβίζουν τη θερμότητα και δημιουργούν περισσότερη ζέστη. Το ύφασμα θα πρέπει να στηριχτεί καλά πάνω στην κατασκευή, ώστε να μην καταστραφεί από τον αέρα, ενώ καλό είναι το χειμώνα να μαζεύεται και να αποθηκεύεται. Για να πετύχετε ένα αρμονικό διακοσμητικό αποτέλεσμα, θα πρέπει να επιλέγετε υφάσματα που ταιριάζουν με τα χρώματα που επικρατούν στα φυτά, τα χρώματα του κτιρίου, αλλά και τα χρώματα των επίπλων. Άλλο στοιχείο που μπορεί να χρησιμοποιηθεί -κυρίως στα μπαλκόνια και τις βεράντες, όπου ο χώρος είναι περιορισμένος- είναι μια μεγάλη ομπρέλα από ξύλο και καραβόπανο ή άλλο ανθεκτικό ύφασμα. Στην περίπτωση της ομπρέλας, θα πρέπει να προσέχουμε τη στήριξή της και την προφύλαξη από το δυνατό αέρα. Επίσης, στις βεράντες αλλά και σε πέργκολες ή κιόσκια- μπορούμε να βάλουμε κουρτίνες από κάποιο λεπτό ύφασμα, όπως είναι η γάζα. Επιλέγοντας τα κατάλληλα χρώματα και συνδυασμούς, μπορούμε να πετύχουμε ένα πολύ όμορφο και πρωτότυπο διακοσμητικό αποτέλεσμα.

Στην αγορά
Στα ενημερωμένα κέντρα κήπου θα βρείτε διάφορες λύσεις που θα καλύψουν τις ανάγκες σας σε σκίαση, αλλά μπορείτε να κατασκευάσετε και μόνοι σας στέγαστρα, πέργκολες και κιόσκια αγοράζοντας την κατάλληλη ξυλεία ή το μεταλλικό σκελετό από τα εξειδικευμένα καταστήματα. Στα φυτώρια και τα κέντρα κήπου θα προμηθευτείτε δέντρα ή αναρριχώμενα φυτά σε διάφορα μεγέθη και τιμές, που θα καλύψουν όλες τις ανάγκες σας.

Πηγή:vita.gr